ဢိင်ၼိူဝ် ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ လႆႈဢွၵ်ႇၶၢဝ်ႇ ၵႂႃႇၼႂ်း Facebook ၽႃသႃမၢၼ်ႈ၊ လွင်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းၼႃႈလိၼ်ၵူဝ်းၵၢင်ႉ ၶၢဝ်းတၢင်း 2 ဝၼ်းၵူၺ်း ထုၵ်ႇယိုဝ်းတၢႆပၢၵ်ႇပၢႆၼၼ်ႉသေ မီးၵူၼ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း မၢၼ်ႈၶဝ် တႅမ်ႈတၢင်းႁၼ်ထိုင် ပွင်ႉလႃႇလွင်ႈၼႆႉ။

ၼႃႈသိူဝ်ႈပပ်ႉႁဵၼ်းလိၵ်ႈမၢၼ်ႈ ၸၼ်ႉ 2

ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ ဢၼ်ၵိူတ်ႇလွင်ႈသုၵ်ႉသၵ်ႉ ယုင်ႈယၢင်ႈ ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆႉ မီးလၢႆလၢႆပွၵ်ႈ လၢႆလၢႆပၼ်ႁႃၸိူဝ်းၼႆႉ လုၵ်ႉမႃးတီႈ ၸႂ်ႉၶေႃႈၵႂၢမ်းပႅင်းၸင်း သူၼ်းယူင်းတိုၵ်းသူၼ်းသေ ပဵၼ်မႃး။ မိူၼ်ၼင်ႇ ပၼ်ႁႃလွင်ႈ ရူဝ်ႇႁိၼ်ႇၵျႃႇလႄႈသင်။ မိူဝ်ႈပီ 1967 တင်းၶႄႇမၢၼ်ႈ မင်ၵၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈမႃးယွၼ်ႉလွင်ႈၼႆႉ။

ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈပီ 1967 လုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁူင်းႁဵၼ်းၶႄႇ သႂ်ႇၶိူင်ႈမၢႆ မဝ်ၸိူဝ်တူင်း၊ ဢၼ်မီးႁၢင်ႈမဝ်ၸိူဝ်တူင်း (ၽူႈၼမ်းမိူင်းၶႄႇ)။ ၾၢႆႇမၢၼ်ႈၵေႃႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ယႃႇႁႂ်ႈလႆႈသႂ်ႇၶိူင်ႈမၢႆသင် လိူဝ်သေဢၼ်တၢင်းၵၢၼ်မၢၼ်ႈ ဢွၵ်ႇပၼ်ဝႆႉ။ ႁဵတ်းၼၼ်သေ သူၼ်းၵႂႃႇသူၼ်းမႃးၵေႃႈ ၵိူတ်ႇလိူင်ႈလွင်ႈၶႃႈႁႅမ်ၵၼ်၊ မီးလွင်ႈလူႉသုမ်းတၢႆၼမ် ဝၢတ်ႇၸဵပ်းၼမ်။ တီႈဢၼ်ပိူင်ပဵၼ်ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈယႂ်ႇလိူဝ်ပိူၼ်ႈ ပဵၼ်တီႈဝဵင်းလူင်တႃႈၵုင်ႈ။ ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈၼႆႉ ထိုင်တီႈၸၼ်ႉဝုၵ်းၶဝ်ႈၼႂ်းလုမ်းၽွင်းတၢင် မိူင်းၶႄႇ သေႁႅမ်ၵၼ်၊ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၶႄႇတၢႆ 1 ၵေႃႉ၊ ဝၢတ်ႇၸဵပ်း 18 ၵေႃႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၵၢၼ်ယုင်ႈယၢင်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ပိူၼ်ႈၵႆႉတွင်းၵၼ် 8888 (ပႅတ်ႇသီႇတူဝ်)၊ 9/11 (ၼၢႆႊဢီႊလႄႊဝႅၼ်ႊ)။ ၵူၺ်းၵႃႈ လွင်ႈႁုၵ်းႁၢႆႉမၢၼ်ႈတင်းၶႄႇ ဢၼ်ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈၼႆႉ ပဵၼ် 626 (လိူၼ်ၵျူၼ်ႊ ဝၼ်းတီႈ 26 ၊ ပီ 1967 ။ မီးၵၢၼ်ယုင်ႈယၢင်ႈ ႁမ်းမင်ၵၼ် တင်ႈတႄႇဝၼ်းတီႈ 26 တေႃႇထိုင်ဝၼ်းတီႈ 29 လိူၼ်ၵျူၼ်ႊ 1967 ၊ ၶၢဝ်းတၢင်း 3-4 ဝၼ်း။

လွင်ႈဢၼ်ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ပေႃးႁဝ်းၶူၼ်ႉၶႆႈၶိုၼ်းငဝ်ႈႁၢၵ်ႈ ဢၼ်လႆႈပဵၼ်မႃးၸိုင် လႆႈႁၼ်ဝႃႈပဵၼ်ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၸႂ်ၵူၼ်းႁဝ်း လွၼ်ႉလွၼ်ႉ။ ၸႂ်ၵူၼ်းၼႆႉ ၵိူတ်ႇမႃးယဝ်ႉ ၸႂ်ၸင်းၵေႃႈၵိူတ်ႇမႃးၸွမ်းၵမ်းလဵဝ် ၸႂ်ႁၵ်ႉၵေႃႈၵိူတ်ႇမႃးၸွမ်းၵမ်းလဵဝ် ဢမ်ႇၸႂ်ႈ။ လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ မၼ်းလုၵ်ႉတီႈသွၼ်မႃး ႁႂ်ႈႁၵ်ႉ လႄႈႁႂ်ႈၸင်း၊ မၼ်းလုၵ်ႉတီႈပၢႆးပိူင်ၵၢၼ် ပၢႆးပၺ်ၺႃၵူၼ်းမႃး။

ပိူင်လူင်မၼ်း မိူၼ်ၼင်ႇပိုၼ်း။ ပိုၼ်းၼႆႉ ႁဝ်းယုၵ်ႉယွင်ႈၵူၼ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ မၼ်းၵေႃႈၵႂႃႇၾၢႆႇၼၼ်ႉ။ ႁဝ်းၵုမ်ႇယုၵ်ႉယွင်ႈ ၵူၼ်းၸိူင်ႉၼင်ႇ ဢၼေႃႇရထႃႇၶဝ်၊ ပယိၼ်ႇၼွင်ႇၶဝ်၊ ဢလွင်းၽယႃးၶဝ်၊ ၸဝ်ႈသိူဝ်ၶၢၼ်ႇၾႃႉၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉဝႃႈ တိုၵ်းသိုၵ်းၶႅၼ်ႇတႄႉ၊ ႁၢႆႉတႄႉၸိူဝ်းၼႆႉ ၾၢႆႇၼိုင်ႈမၼ်းၵေႃႈလီယူႇ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၾၢႆႇၼိုင်ႈသမ်ႉ မၼ်းသူၼ်းယူင်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမီးၸႂ်ႁၢဝ်ႈ ၸႂ်ႁၢႆႉမႃး။ လွၵ်းပိူင်ပၢႆးပၺ်ၺႃၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်ပၼ်ႁႃဢၼ်ၼိုင်ႈ။ လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဝ်းလီလႆႈလဵပ်ႈႁဵၼ်း။

ပေႃးလဵပ်ႈႁဵၼ်းၼႆ တေႁူႉမႃးဝႃႈ ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈၸႂ်ႈဢိူဝ်ႈ၊ ဢၼေႃႇရထႃႇၶဝ်၊ ပယိၼ်ႇၼွင်ႇၶဝ် တိုၵ်းသိုၵ်းၶႅၼ်ႇ၊ ၸဝ်ႈသိူဝ်ၶၢၼ်ႇၾႃႉၶဝ် တိုၵ်းသိုၵ်းၶႅၼ်ႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပေႃးတူၺ်းထႅင်ႈၾၢႆႇၼိုင်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းသမ်ႉပဵၼ်ႁိုဝ်၊ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း တုၵ်ႉၶၵႃႈႁိုဝ်၊ ၵွပ်ႈဝႃႈ ၶုၼ်ဝၢၼ်ႈၶုၼ်းမိူင်း တေၵႂႃႇတိုၵ်းသိုၵ်းၼႆႉ ၶဝ်ၵဵပ်းၶၢၼ်းၵူၼ်းမိူင်းသေၵႂႃႇတိုၵ်းသိုၵ်း။

တႅၵ်ႈငဝ်းလၢႆးမိူၼ်ၼင်ႇမိူဝ်ႈလဵဝ် သိုၵ်းတႆးၵဵပ်းသိုၵ်း၊ ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်း ၶၢၼ်းသိုၵ်း ၵဵပ်းသိုၵ်းၵေႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းယင်းပၢႆႈယူႇ။ မိူဝ်ႈပၢၼ်ၵူႈပွၵ်ႈၵေႃႈ ၵူၼ်းဢမ်ႇၶႂ်ႈႁဵတ်းသိုၵ်း ၵူၼ်းပၢႆႈသိုၵ်းၸိူဝ်းၼႆႉ တိုၼ်းတေမီးယူႇ။ မိူဝ်ႈၼၼ်ႉ ပေႃးၵႂႃႇတိုၵ်းသိုၵ်းၼႆ ဢၼ်ၵႂႃႇၽဝ်ဝၢၼ်ႈၽဝ်ႁိူၼ်းပိူၼ်ႈ၊ ပေႃႉထုပ်ႉႁႅမ်တၢႆၵူၼ်းမိူင်း၊ ၵၼ်ႉၸၼ်လူလၢႆလုၵ်ႈမေးပိူၼ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ တိုၼ်းမီး။ မီးပိူၼ်ႈတၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၵူၺ်းႁႃႉႁဵတ်းမႃး ဢမ်ႇၸႂ်ႈ၊  တႆးၵေႃႈႁဵတ်းမႃးယူႇၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ပေႃးၵိူတ်ႇပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်ၼႆႉ ၽေးသိုၵ်းၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းတုၵ်ႉၶၶၢၼ်ၸႂ်ၸွမ်းတႄႉတႄႉ။ ပိုၼ်းၼႆႉ ႁဝ်းတၵ်းလႆႈသွၼ်ၵႂႃႇၸိူင်ႉၼႆ၊ မၼ်းမီးၽွၼ်းလီၽွၼ်းၸႃႉၸိူင်ႉႁိုဝ် ႁဝ်းထုၵ်ႇလႆႈမေႃတႅၵ်ႈတူၺ်းၶိုၼ်း။

ၶၢဝ်ႇဢၼ်ႁဝ်းဢွၵ်ႇၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ ၶဝ်ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီၸႂ်ၸႃႉ။ ပေႃးပဵၼ်ၵူၼ်းဢွၼ်ႇ ဢမ်ႇပေႃးႁူႉသင်သေၶႂ်ႈၸႃႉတႄႉ ဢမ်ႇပဵၼ်သင်၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၸၼ်ႉၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ၼႆႉ ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီၸႃႉ။ ၵူၼ်းလူင်မၢၼ်ႈၼႆႉ ၶဝ်ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆႉ ပဵၼ်ၼိုင်ႈၸိုင်ႈလဵဝ်။ ပေႃးဝႃႈၶႂ်ႈႁႂ်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပဵၼ်ၼိုင်ႈၸိုင်ႈလဵဝ်ၵၼ်ၸိုင် ပီႈၼွင်ႉတႆးဢိူၺ်း.. ယူႇၸွမ်းႁဝ်းၶႃႈၵႂႃႇသေၵမ်း၊ ပီႈၼွင်ႉမွၼ်းဢိူၺ်း.. ၶႅၼ်းတေႃႈယူႇၸွမ်းႁဝ်းၶႃႈသေၵမ်း၊ တေလႆႈမီးၸႂ်ၸိူင်ႉၼႆ။ ပေႃးဝႃႈဢမ်ႇမီးၸႂ်ၸိူင်ႉၼႆသေ သူတၵ်းတေလႆႈယူႇၾၢႆႇတႂ်ႈၵဝ်၊ သူတေလႆႈထွမ်ႇၵႂၢမ်းၵဝ်၊ ပေႃးသူဢမ်ႇထွမ်ႇၵႂၢမ်းၵဝ် ၵဝ်ႁႅမ်တၢႆၵေႃႈ သူတေလႆႈၶၢမ်ႇ/ယွမ်း။ ပၢႆးပၺ်ၺႃၼႆႉ ပေႃးဢဝ်လၢႆးၼႆႉသေသွၼ် ပၼ်ႁႃမၼ်းတေၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈမႃး ထႅင်ႈတိၵ်းတိၵ်း။

မီးမၢၼ်ႈၵူၺ်းႁႃႉ မေႃသွၼ်ၸိူင်ႉၼႆ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၼင်ႇၵဝ်ႇ၊ တႆးၵေႃႈမေႃသွၼ်ယူႇ။ တႆးၼႆႉသွၼ်ဝႃႈ မၢၼ်ႈလီဢမ်ႇမီး၊ မၢၼ်ႈမီးဢမ်ႇလီ၊ မၢၼ်ႈဢမ်ႇလီမီး၊ ဢမ်ႇလီမီးမၢၼ်ႈ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵႂႃႇ။ ဢမႄႊရိၵၼ်ႊၵေႃႈၶဝ်သွၼ်ၵၼ်ဝႃႈ- ၵူၼ်းဢိၼ်ႊၻဵၼ်ႊဢၼ်လီၼႆႉ ပဵၼ်ဢိၼ်ႊၻဵၼ်ႊဢၼ်တၢႆ (A good Indian is a bead Indian) ။ မိူဝ်ႈၶဝ်တိုၵ်းတေႃးၵၼ်တင်း ၵျိူဝ်ႊမၼ်ႊၵေႃႈဝႃႈ ၵူၼ်းၵျိူဝ်ႊမၼ်ႊဢၼ်လီၼႆႉ ပဵၼ်ၵျိူဝ်ႊမၼ်ႊဢၼ်တၢႆ (A good German is a bead German) ၼင်ႇၵဝ်ႇ။ လွင်ႈမၢၼ်ႈၼႆႉ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈဝႃႈ မၢၼ်ႈလီမီး 2 ၵေႃႉ၊ မၢၼ်ႈဢၼ်ပဵၼ်ၸဝ်ႈထွတ်ႈၸဝ်ႈမျၢတ်ႈ ဢရႁၼ်ၵေႃႉၼိုင်ႈ၊ မၢၼ်ႈၵူၼ်းယွင်ႇၵေႃႉၼိုင်ႈ- ၼႆၵၼ်ယူႇ။

ၵူၼ်းဢၼ်ႁၼ်မၢၼ်ႈဝႃႈ ၼႂ်းလူၵ်ႈၼႆႉ ၶိူဝ်းလႂ်ၵေႃႈဢမ်ႇတႅၵ်ႈၶဝ်လႆႈ ၼႆၵေႃႈမီးယူႇ။ လွင်ႈၼႆႉ ၸဝ်ႈၶုၼ်သႃႇ (ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်တပ်ႉသိုၵ်းမိူင်းတႆး MTA ၵူႈပွၵ်ႈ) ယၢမ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ- ၼႂ်းလူၵ်ႈၼႆႉ ၵူၼ်းၶိူဝ်းဢၼ်ႁၢႆႉဢၼ်မိူၵ်ႈသုတ်းမိူၼ်မၢၼ်ႈ ဢမ်ႇမီးၽႂ်၊ ၵူၼ်းၶိူဝ်းဢၼ်လီမိူၼ်မၢၼ်ႈၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးၶိူဝ်းလႂ်၊ မၢၼ်ႈၼႆႉပေႃးလီၵေႃႈလီတႄႉ၊ ပေႃးႁၢႆႉမႃးၵေႃႈႁၢႆႉလိူဝ်သုတ်းပၵ်း- ဝႃႈၼႆ။

ၵူၼ်းတႆးႁဝ်း မႃးထူပ်းပႃးၺႃးၵၼ်တင်း ၸွမ်သိုၵ်းဢွင်ႇသၢၼ်း မိူဝ်ႈပီ 1947 ၼႆၵေႃႈ ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈမၼ်းပဵၼ်မၢၼ်ႈလီ ၵေႃႉၼိုင်ႈ။ မၼ်းၵေႃႈတုၵ်းယွၼ်း (တွင်းပၢၼ်ႇ)ဝႃႈ ၶႅၼ်းတေႃႈယူႇၸွမ်းႁဝ်းမွၵ်ႈ 10 ပီသေၵမ်း၊ ပေႃးတဵမ် 10 ပီယဝ်ႉ သူၸဝ်ႈတႅပ်းတတ်းဝႃႈ ဢမ်ႇလီၼႆၵေႃႈ ဢဝ်သူၸဝ်ႈဝႃႈၵူၺ်း။ တီႈမၢၼ်ႈၶဝ်ၵေႃႈ ဢွင်ႇသၢၼ်း လၢတ်ႈဝႃႈ- ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ပေႃးယင်းဢမ်ႇၶႂ်ႈယူႇၸွမ်းႁဝ်းၵႂႃႇထႅင်ႈမိူဝ်းၼႃႈၼႆတႄႉ ပႅတ်ႈလၢႆလိူဝ်သေမၢၼ်ႈႁဝ်း ဢမ်ႇမီးၽႂ်- ဝႃႈၼႆ။

ဢွင်ႇသၢၼ်းတၢႆၵႂႃႇ 60 ပီပၢႆယဝ်ႉ၊ လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၼႆႉၵေႃႈ ႁဝ်းမုင်ႈမွင်းမႃး 60 ပီပၢႆယဝ်ႉ၊ ထိုင်ပီ 2011  ၸွမ်ၸိုင်ႈတဵင်းၸဵင်ႇၵေႃႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝွၵ်ႇၸိူၼ်း (ၽိတ်ႈမွၵ်ႇ) ၵူႈၾၢႆႇ ၵူႈမူႇၵူႈၸုမ်းမႃးဢုပ်ႇဢူဝ်းၵိုတ်းယိုဝ်း သၢင်ႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၵၼ်။ ဢၼ်ႁဝ်းမွင်းမႃးၼႆႉ တေၸၢင်ႈပဵၼ်မႃးယဝ်ႉ၊ ႁဝ်းၸႂ်ယႂ်ႇယူႇၸိူင်ႉၼႆ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢၼ်ပဵၼ်မႃးတႄႉတႄႉၼႆႉ ပေႃးၵႂႃႇၼႂ်းၶူးၼႂ်းဝဵင်း ၶဝ်ၵေႃႈႁပ်ႉႁူမ်ၸူမ်းတွၼ်ႈ တႄႉတႄႉ၊ လုမ်းလႃးတူၺ်းထိုင်လီတႄႉတႄႉ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ပွတ်းဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈတႄႉ ယင်းတိုၵ်ႉမိူၼ်ၵဝ်ႇ၊ ပႆႇပိူင်ႈမႃးၵႃႈႁိုဝ်။ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်လူင်ၼႆႉ မိူင်းတႆးလူင်ႁဝ်းၼႆႉ မၼ်းမိူၼ်ပဵၼ်ၵႂႃႇသွင်မိူင်း သွင်လူၵ်ႈ၊ ၼႂ်းၶူးၼႂ်းဝဵင်း ပဵၼ်လူၵ်ႈၼိုင်ႈ၊ ဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇ ပဵၼ်လူၵ်ႈၼိုင်ႈ။ ပိူင်လူင်မၼ်း ပွတ်းဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈ ၼႂ်းၼႃႈလိၼ် ဢၼ်ပဵၼ်သိုၵ်းပဵၼ်သိူဝ်းယူႇၼၼ်ႉ ၵိၼ်းၸႂ်တႄႉတႄႉ၊ တူၺ်းဢဝ်တီႈၼႃႈလိၼ်ၵူဝ်းၵၢင်ႉ။

ဢၼ်သိုဝ်ႇလၢႆၾၢႆႇဢွၵ်ႇၵႂႃႇလွင်ႈၵူဝ်းၵၢင်ႉၼႆႉ တီႈတႄႉမၼ်း မၢၼ်ႈၶဝ်ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီၸႂ်လမ်။ ၼင်ႇႁိုဝ်ပိူင်ပဵၼ် တေဢမ်ႇၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈၼၼ်ႉ ယူႇတီႈမၢၼ်ႈၶဝ် ထုၵ်ႇလႆႈၵုမ်းဝႆႉလူးၵွၼ်ႇ။ သၢင်ႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၼႆႉ ႁဝ်းမႃးဢုပ်ႇဢူဝ်းလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၵူၺ်း မၼ်းဢမ်ႇယဝ်ႉ၊ ဝၢႆးၼႆႉမႃး ပေႃးၸႂ်ႁဝ်းယင်းတိုၵ်ႉမိူၼ်ၵဝ်ႇယူႇ၊ မၢၼ်ႈၵေႃႈဢမ်ႇလႅၵ်ႈလၢႆႈ၊ ႁဝ်းၵေႃႈဢမ်ႇယွမ်းလႅၵ်ႈလၢႆႈၸိုင် ႁဝ်းၸၢင်ႈယိုဝ်းၵၼ်ၶိုၼ်းၵူၺ်း။ ၸႂ်ႁဝ်းၵေႃႈထုၵ်ႇလႆႈလႅၵ်ႈလၢႆႈ တၢင်းႁၼ်ထိုင်ၵေႃႈ ထုၵ်ႇလႆႈလႅၵ်ႈလၢႆႈ။

ဢၼ်ထုၵ်ႇလႆႈလႅၵ်ႈလၢႆႈၼႆႉမီးသင် ?၊ မီးလွၵ်းပိူင်ၵၢၼ်ႁဵၼ်း၊ လွၵ်းပိူင်ပၢႆးပၺ်ၺႃဢၼ်မႂ်ႇ။ ပိူင်လူင်မၼ်း ပၢႆးပိုၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ထုၵ်ႇလႆႈပဵၼ်ဢၼ်မႂ်ႇ။ ဢၼ်ယုၵ်ႉယွင်ႈ ဢၼေႃႇရထႃႇၶဝ်၊ ပယိၼ်ႇၼွင်ႇၶဝ်၊ ဢလွင်းၽယႃးၶဝ်၊ ၸဝ်ႈသိူဝ်ၶၢၼ်ႇၾႃႉၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဝ်းထုၵ်ႇလႆႈမေႃယုၵ်ႉယွင်ႈ ၶုၼ်လီၶုၼ်မျၢတ်ႈ။ မိူၼ်ၼင်ႇၶုၼ်လီမၢၼ်ႈၵေႃႈမီး ၵျၢၼ်ႇၸိတ်ႉတႃး၊ မၼ်းတိုၵ်းသိုၵ်းၶႅၼ်ႇ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၽိူဝ်ႇမၼ်းမႃးပဵၼ်ၶုၼ်ယဝ်ႉ ပဵၼ်ၶုၼ်လီတႄႉတႄႉ၊ ပၢၼ်ၼၼ်ႉ မွၼ်းလႄႈမၢၼ်ႈ ယူႇႁူမ်ႈႁွမ်းၸွမ်းၵၼ်လႆႈလီလီ။ မၼ်းမီးလုၵ်ႈၸၢႆး၊ လုၵ်ႈၸၢႆးမၼ်းပဵၼ်မၢၼ်ႈ မၼ်းဢမ်ႇဢဝ်ၶိုၼ်ႈႁဵတ်းၶုၼ်၊ မၼ်းဢဝ်လၢၼ်မၼ်း ဢၼ်ပဵၼ်ၶိူဝ်းမွၼ်းၶိုင်ႈၼိုင်ႈ ၶိူဝ်းမၢၼ်ႈၶိုင်ႈၼိုင်ႈၼၼ်ႉသေ ယုၵ်ႉယွင်ႈပဵၼ်ၶုၼ်ႁေႃၶမ်း၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ မွၼ်းၵေႃႈၸူမ်းယူႇၸွမ်းမၢၼ်ႈ။ ၵွပ်ႈၼႆ မၢၼ်ႈထုၵ်ႇလီယုၵ်ႉယွင်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇၵျၢၼ်ႇၸိတ်ႉတႃး။ ၸၢဝ်းမၢၼ်ႈၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ ဢၼ်လၢတ်ႈဝႃႈ ထုၵ်ႇလီယုၵ်ႉယွင်ႈၵျၢၼ်ႇၸိတ်ႉတႃး၊  လီယုၵ်ႉယွင်ႈမိူၼ်ၼင်ႇ ဢွင်ႇသၢၼ်းၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ- ၼႆၵေႃႈမီး။

ႁဝ်းထုၵ်ႇလီလႅၵ်ႈလၢႆး ပိူင်ၵၢၼ် (လၵ်းသုတ်ႇ)ပၢႆးပိုၼ်းႁဝ်း၊ မေႃယုၵ်ႉယွင်ႈၶုၼ်လီ ၶုၼ်မေႃၽွင်းငမ်းဝၢၼ်ႈမိူင်း ႁႂ်ႈပေႃးၵတ်းယဵၼ်။ ပေႃးဝႃႈပဵၼ်သိုၵ်း ၵူၼ်းမိူင်းတုၵ်ႉၶၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ ပေႃးဝႃႈဢမ်ႇပဵၼ်သိုၵ်းပဵၼ်သိူဝ် ၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းလႆႈယူႇၵတ်းယဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ ၸိူဝ်းၼႆႉႁဝ်းထုၵ်ႇလႆႈၶူၼ်ႉၶႆႈသေ မႃးႁဵတ်းပၢႆးပိုၼ်းမႂ်ႇ။ ပေႃးၸိူင်ႉၼၼ် တႃႇတေမႃးပူၵ်းတင်ႈပၢႆးၸႂ်ဢၼ်မႂ်ႇၼႆႉ မၼ်းၵေႃႈတေပဵၼ်မႃး။

ပိူဝ်ႈတႃႇသၢင်ႈပၢႆးၸႂ်ဢၼ်မႂ်ႇၼႆႉႁဝ်းတေလႆႈမီးလွၵ်းပိူင် ၵၢၼ်ႁဵၼ်းလၢႆးမႂ်ႇ။ ပေႃးမီးလွၵ်းပိူင် ၵၢၼ်ႁဵၼ်းဢၼ်မႂ်ႇ မၼ်းၵေႃႈတေပဵၼ်မႃးၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ဢၼ်မႂ်ႇ။ မိူဝ်ႈလဵဝ် ပၢႆးပိုၼ်းဢၼ်မႂ်ႇၼႆႉ ၶႅၼ်းထုၵ်ႇလီမီး။ ၵွပ်ႈဝႃႈ ပေႃးပီ (2015)ၼႆႉသဵင်ႈ တေဢမ်ႇပဵၼ်ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၵူၺ်း၊ တေမႃးႁူမ်ႈၵၼ်တင်းထႆး လၢဝ်း ၵမ်ႇၽူးၶျႃးၸိူဝ်းၼႆႉ။

ႁဝ်းၵူၺ်း ထုၵ်ႇလႅၵ်ႈလၢႆႈပိုၼ်းမႂ်ႇဢမ်ႇၸႂ်ႈ၊ ၸိူဝ်းၶဝ်ၵေႃႈထုၵ်ႇလႅၵ်ႈလၢႆႈ။ ပေႃးပဵၼ်မၢၼ်ႈၼႆၵေႃႈ ထႆးၶဝ် ၵမ်ႇပူးၶျႃးၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဝ်းယၢမ်ႈပေႉၵိၼ်ၶဝ်မႃးၼႂ်းပိုၼ်း။ ၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ယႃႇဝႃႈတေၸႂ်ႉၵွင်ႈၸႂ်ႉလႅဝ်း၊ ႁဝ်းဢဝ်ၶွၼ်ႉတဝ်ႉသေပတ်ႉၶဝ်မႃး ယင်းပေႉၶဝ်၊ လႆႈႁဵၼ်းမႃးၼင်ႇၼႆ။ ပေႃးဝႃႈပဵၼ်လၢဝ်း တင်းၵမ်ႇပူးၶျႃးၵေႃႈ ပေႃးႁၼ်ထႆးၵေႃႈဝႃႈ ထႆးၼႆႉယၢမ်ႈပေႉၵိၼ်ႁဝ်းမႃးၼႆသေ ပႅင်းၸင်းထႆး။ ထႆးၵေႃႈသမ်ႉၸင်းမၢၼ်ႈ ပဵၼ်ၸိူင်ႉၼႆယူႇ။ ပေႃးပဵၼ်ၸိူင်ႉၼႆၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်းၸိုင် ႁဝ်းတေႁဵတ်းႁိုဝ်ယူႇ ၸွမ်းၵၼ်၊ ၵွပ်ႈၼႆ ပၢႆးပိုၼ်းၼႆႉ ထုၵ်ႇလီႁဵတ်းဢၼ်မႂ်ႇယဝ်ႉ။