ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ၵူၼ်းပၢင်လူင်ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈၼႄဝႃႈ- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တင်းသိုၵ်းတႆး ၽႃႇၺႃးၵၼ်တီႈၼွင်လႅင်သေ လႆႈယိုဝ်းၵၼ်၊ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼမ်ႉၸၢင် တၢႆၵေႃႉၼိုင်ႈ။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼမ်ႉၸၢင်ၼႆႉ ပဵၼ်ၸုမ်းဢၼ်တေၵႂႃႇထႅမ်ႁႅင်း သိုၵ်းပွတ်းႁွင်ႇလႄႈထုၵ်ႇယိုဝ်းၼႂ်းၵႄႈမိူင်းၵိုင်- လၢႆးၶႃႈ။ လွင်ႈယိုဝ်းၵၼ် 3 တီႈၼႆႉ လႆႈႁူႉဝႃႈတႃႇ 2 တီႈ ပဵၼ်ၵၢၼ် ႁၢင်ႈမၢၵ်ႇတႅၵ်ႇ၊ တီႈၼိုင်ႈ (ၼွင်လႅင်) ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်း- ဝႃႈၼႆ။

ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၼႃႈလိၼ်ပွတ်းတွၼ်ႈ ဢၼ်ယိုဝ်းၵၼ်ၼႆႉ မီးၸုမ်းသိုၵ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ မိူၼ်ၼင်ႇ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းပၵ်းယူႇ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ၊ သိုၵ်းပဢူဝ်း PNO ၊ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA) ၸိူဝ်းၼႆႉ တူင်ႉၼိုင်ဝႆႉ။

ၵမ်ႈၽွင်ႈထတ်းသၢင်ဝႃႈ- ဢိင်ၼိူဝ်ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်း တၢင်းဝၢၼ်ႈႁႆးသေ ပိူဝ်ႈတႃႇ ႁၢင်ႈသိုၵ်းလေႃႇတိုၵ်း ဝၢၼ်ႈႁႆးၼၼ်ႉ မၢင်ၽဝ်ႇၾၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶႂ်ႈၸီႉၼႄးဝႃႈ သိုၵ်းတႆးလူင်းၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉ ၼႂ်းဝဵင်းႁိုဝ်။ ၵွပ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶႂ်ႈႁၢင်ႈႁႅၼ်း သိုၵ်း လေႃႇတိုၵ်း SSPP/SSA ထႅင်ႈလႄႈ ၶႂ်ႈႁႃတၢင်းၽိတ်း တင်ႈၸႂ်သၢင်ႈလိူင်ႈ ႁႂ်ႈၼႂ်းဝဵင်းသုၵ်ႉသၵ်ႉႁိုဝ်- ဝႃႈၼႆ။

ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၵၢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ၵမ်ႈၽွင်ႈဝႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ၶဝ်လႅပ်ႈႁၢင်ႈသိုၵ်းလေႃႇတိုၵ်း ဝၢၼ်ႈႁႆးတႄႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈလဵဝ် ၶဝ်ၶိုၼ်ႈထႅမ်ႁႅင်းသိုၵ်း ၼႂ်းမိူင်းတႆးလၢႆၾၢႆႇလၢႆပႃႈ၊ ဢၼ်ၶိုၼ်ႈတၢင်းမိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း လုၵ်ႉတၢင်း တူၼ်ႈတီး မႃးတၢင်းလွႆလႅမ် လၢႆးၶႃႈ ၵေးသီးၵေႃႈမီး။ ဢၼ်တၢင်ႇၶိူင်ႈၵွင်ႈလူင်သေ မႃးတၢင်းလွႆလႅမ် ၼမ်ႉၸၢင် ၶူဝ်လမ်  ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈမီးၼမ်။ ဢၼ်လုၵ်ႉတၢင်းဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ (မၼ်းတလေး) လူတ်ႉၵႃးၼပ်ႉ ပၢၵ်ႇလမ်း ၶိုၼ်ႈတၢင်း ၼွင်ၶဵဝ်သေ မႃးႁၢႆပႅတ်ႈၵၢင်တၢင်း ဢၼ်ၸၢင်ႈမႃးၽုတ်းတၢင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ ၵမ်းသိုဝ်ႈၵေႃႈမီး။ ၵွပ်ႈၼၼ် ပေႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၽႅဝ်ၵူႈၾၢႆႇၵူႈပႃႈၼႆ ဢၼ်တေမႃးထိုင်ဝၢၼ်ႈႁႆးၼႆႉ တေဢမ်ႇလႅပ်ႈယွမ်း ႁႅင်းသိုၵ်းမွၵ်ႈ 3 ႁဵင် (3,000) ၊ ၵွပ်ႈၼၼ်လႄႈ ပၢင်တိုၵ်းၼႆႉ တေၸၢင်ႈယႂ်ႇထႅင်ႈ- ဝႃႈၼႆ။

ၾၢႆႇၼိုင်ႈတၢင်းၼိုင်ႈ မီးၶၢဝ်ႇဝႃႈ ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶိုၼ်ႈထႅမ် ႁႅင်းသိုၵ်းတၢင်းမိူင်းတႆးၼႆႉ ဢမ်ႇၵွမ်ႉၵႃႈတေယိုဝ်း သိုၵ်းတႆး (SSPP/SSA) ၵူၺ်း၊ မီးၶၢဝ်ႇၼႂ်းသၽႃးဝႃႈ သိုၵ်းၵူဝ်းၵၢင်ႉ (MNDAA)  ၸၢင်ႈၵူၼ်းမိူင်းၶႄႇ ငိုၼ်းၶႄႇၵေႃႉ 2 မိုၼ်ႇယႂၼ် ႁဵတ်းသိုၵ်းသေ မႃးတူင်ႉၼိုင် တၢင်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ၊ မႃးတူင်ႉၼိုင်ၸွမ်း တပ်ႉႁူမ်ႈတုမ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်း ဢၼ်မီးၶၢင် (KIA) ၊ တဢၢင်း TNLA ၊ တႆး SSPP/SSA ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈတေၸႂ်ႉႁႅင်းသိုၵ်း ဢမ်ႇယွမ်းမွၵ်ႈ 500 တေႃႇၸုမ်းၵူဝ်းၵၢင်ႉ- ၼႆယဝ်ႉ။

သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ၶိုၼ်ႈမႃးတၢင်းမိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ပႃးၶိူင်ႈၵွင်ႈလူင်ၼမ်ၼႆႉ ၸၢင်ႈမႃးယိုဝ်းသိုၵ်းတႆး SSPP/SSA ၊ ဢမ်ႇၼၼ် ၸၢင်ႈမႃးလွၵ်ႇၵူၼ်းမိူင်းဝႃႈ ႁဝ်းမီးႁႅင်းသိုၵ်းၼမ်၊ ႁႅင်းၶိူင်ႈၵွင်ႈလူင်ၼမ် သူတိုၵ်းၵေႃႈတိုၼ်းဢမ်ႇပေႉ လွၵ်ႇႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၵူဝ်။ ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၽူႇၽၢဝ်ႇဝႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉဢဵၼ်ႁႅင်းၶဝ် ယႂ်ႇၼမ်လႄႈလီၵူဝ်၊ ဢမ်ႇတၢပ်ႈတိုၵ်း ယဝ်ႉ ၼႆသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ဢမ်ႇႁတ်းၵမ်ႉထႅမ်သိုၵ်းတႆးၵေႃႈ ၸၢင်ႈပဵၼ်လႆႈ- ၵမ်ႈၽွင်ႈထတ်းသၢင်ၵၼ်ၼင်ႇၼႆ။