ၵေႃၵပ်းသၢၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး တင်း ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈထုင်ႉမိူင်းယဵၼ် လႄႈ ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း ႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ် ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်း ဢုပ်ႇၵုမ်လႅၵ်ႈလၢႆႈ ပိုၼ်ႉႁူႉၵၼ် မီးၽူႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ၼပ်ႉႁူဝ်ပၢၵ်ႇ ။ လိူၼ်ၼႃႈၼႆႉ တေသိုပ်ႇပိုတ်ႇပၢင်သွၼ် ပိုၼ်ႉထၢၼ် ၵၢၼ်လၢတ်ႈၵႂၢမ်းဢိင်းၵလဵတ်ႈ ။

မိူဝ်ႈဝၼ်းဢႃးတိတ်ႉတီႈ 27/09/2015 (လိူၼ်သိပ်းမႂ်ႇ 14 ၶမ်ႈ) ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 8 မူင်း တေႃႇထိုင် 12 မူင်း ၊ ၵေႃၵပ်းသၢၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး (SYN) 10 ၵေႃႉ ၊ ၾၢႆႇၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ 30 ၵေႃႉပၢႆ လႄႈ ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း ထုင်ႉမိူင်းယဵၼ် ပတ်းပိုၼ်ႉ ႁူမ်ႈၵၼ်ၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်း ဢုပ်ႇဢူဝ်းလႅၵ်ႈလၢႆႈ ပိုၼ်ႉႁူႉၵၼ် တီႈဝတ်ႉ(ၵျွင်း)လူင်ၵုင်းမူင်ႈ ဢိူင်ႇမိူင်းယဵၼ် ၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ  ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။ ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၼႆႉ မီးပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈ 370 ၵေႃႉပၢႆသေ တင်းမူတ်းမီးၽူႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈ 400 ၵေႃႉပၢႆ ။


တီႈပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၼၼ်ႉ ၵေႃၵပ်းသၢၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး (SYN) လႆႈသပ်းၸႅင်ႈ လွင်ႈပုၼ်ႈၽွၼ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇ ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉလႄႈ လႆႈၶွတ်ႇၽွတ်ႈပၼ် မုၵ်ႉၸုမ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး ထုင်ႉမိူင်းယဵၼ်။ ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉ လႆႈၸႂ်ၵၼ်ဝႃႈ တင်ႈတႄႇဝၼ်းတီႈ 02/10/2015 ၼႆႉၵႂႃႇ တေသိုပ်ႇပိုတ်ႇပၢင်သွၼ် ပိုၼ်ႉထၢၼ် ၵၢၼ်လၢတ်ႈၵႂၢမ်းဢိင်းၵလဵတ်ႈ (Basic English Speaking Class) ၵႂႃႇ - ၼႆယဝ်ႉ ။


တီႈပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၼႆႉ ၸဝ်ႈသိုၵ်းလူင်သႅင်ၾႃႉ ၽူႈၵွၼ်းတပ်ႉငဝ်ႈသိုၵ်း (79) ၵၢဝ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ - “ ဢဵၼ်ႁႅင်းတပ်ႉသိုၵ်းႁဝ်းၶႃႈဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ မီးတီႈမုၵ်ႉၸုမ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇၶႃႈယဝ်ႉ။ သိုပ်ႇၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈတိုၼ်းတေလႆႈတိုၵ်းၵႂႃႇၵူႈပၢႆးပၢႆး ။ ႁဝ်းၶႃႈတပ်ႉသိုၵ်းတႄႉ တိုၼ်းတေဢမ်ႇမီးဝၼ်းၵွင်လင်တေႃႇ ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း ၊  တိုၼ်းတေဢမ်ႇယွမ်းၼွမ်းတေႃႇၽူႈၶဵၼ် ”- ဝႃႈၼႆ ။


ၽူႈၵွၼ်းတပ်ႉၸုမ်းမၢႆ 1 ၸဝ်ႈႁၢၼ်တိုၼ်းၶမ်း လၢတ်ႈဝႃႈ -“ ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၵေႃႈ ႁႂ်ႈမေႃႁူႉပုၼ်ႈၽွၼ်းသေ တူၺ်းထိုင်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းသူၼ်ၵႂႃႇ တေႃႇႁႂ်ႈမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈၵတ်းယဵၼ်လီ ”- ဝႃႈၼႆ ။


ၽူႈၵွၼ်းဢိူင်ႇမိူင်းယဵၼ် လုင်းၸၢႆးထုၼ်းလႅင်း လၢတ်ႈဝႃႈ -“ ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ ယိၼ်းလီႁူမ်ၸူမ်းႁပ်ႉတွၼ်ႈ တႃႇတေႁူမ်ႈႁွမ်းၵၼ် ႁဵတ်းသၢင်ႈၼႃႈၵၢၼ်တႃငၢၼ်းၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈ ”- ဝႃႈၼႆ ။


ၽူႈသူၼ်းတုမ် ၵေႃၵပ်းသၢၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး မေႃသွၼ်လူင် ၸၢႆးၼေႃႇၶမ်း လၢတ်ႈဝႃႈ - “ ႁဝ်းၶႃႈမႃးဢွၼ်ႁဵတ်းဢွၼ်သၢင်ႈၼႆႉ ပဵၼ်တႃႇသူၵဝ်ႁဝ်းႁႃး ၊ တႃႇတႆးပတ်းပိုၼ်ႉ ။ ပဵၼ်ႁိုဝ်မႃးၵေႃႈ ႁဝ်းၶႃႈတိုၼ်းတေဢဝ်ၼႃႈဢူၵ်းႁဵတ်းတမ်ႇတိူင်း (ၽႃသင်ႉ) ဢဝ်ဝၢၼ်ႈမိူင်းႁဵတ်း သၵ်းၶီၽယၢၼ်း (သၢၵ်ႈသေႇ) သေ ႁဵတ်းသၢင်ႈတူင်ႉၼိုင်ၸွမ်း ၵူၼ်းၼုမ်ႇႁဝ်းၶႃႈၵႂႃႇ တေႃႇသၢႆၸႂ်ပေႃးသုတ်းသဵင်ႈ ”- ဝႃႈၼႆ ။


ၵေႃၵပ်းသၢၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး (Shan Youth Network) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸုမ်းဢၼ်ပိုတ်ႇပၢင်သွၼ်ပိုၼ်ႉထၢၼ် (Basic English Speaking) တီႈဝတ်ႉ (ၵျွင်း) တူၼ်ႈတီး ၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ။ ၼႂ်းထုင်ႉမိူင်းယဵၼ်ၼႆႉ သဵၼ်ႈတၢင်းတိတ်းတေႃႇ ၵပ်းသိုပ်ႇၵႂႃႇမႃး တိုၵ်ႉယၢပ်ႇၵူၺ်းပႆႇပေႃး ၊ ၵႃႈပူၼ်ႉမႃးၵေႃႈ ပဵၼ်ပိုၼ်ႉတီႈၼႃႈလိၼ် ဢၼ်ယၢမ်ႈမီး ပၢင်တိုၵ်းမႃးလၢႆပွၵ်ႈ လၢႆၽဝ်ႇ ။