ယူင်ႉၶၢပ်ႈၵၢၼ်မိူင်း ပိူဝ်ႈတႃႇဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်ၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈယဝ်ႉၵႂႃႇၼႆႉ သင်ဝႃႈ ပႃႊတီႊၼူၵ်ႉယုင်း (NLD) ဢမ်ႇႁပ်ႉ / ဢမ်ႇၵမ်ႉထႅမ်ၸိုင် ၸၢင်ႈမိူၼ်ပၢင်ၵုမ်လူင်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ (NC) မႆႉႁုင်းသွင်တူၼ်ႈ - ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ၸီႉၸမ်ႈ ။

ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး လၢတ်ႈမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 16/12/2015 ဝႃႈ - ပေႃးတေၵႂႃႇလၢႆးၼႆႉ မိူၼ်ၼင်ႇတေႃႈလဵဝ်ၼႆႉ ၸၢင်ႈမိူၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းၵဝ်ႇ ဢွၼ်ႁဵတ်းမႃး ပၢင်ၵုမ်လူင်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ (NC) ဢၼ်ႁဵတ်းတီႈ မႆႉႁုင်း 2 တူၼ်ႈၼၼ်ႉၵူၺ်း - ႁူဝ်ပဝ်ႈ ငဝ်ႈငုၼ်းၻီႊမူဝ်ႊၶရေႊၸီႊၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး (SNLD) ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ထတ်းသၢင်ၼိူဝ် ယူင်ႉၶၢပ်ႈၵၢၼ်မိူင်း ပိူဝ်ႈတႃႇဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်လႆႈၸႂ်ၵၼ် တီႈၼေႇပျီႇတေႃႇ ၼင်ႇၼႆ ။


တႃႇတေမူၼ်ႉမႄးပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း (လၵ်းမိူင်း) ၊ တႃႇတေၵေႃႇတင်ႈၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼၼ်ႉ ၵၢၼ်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်း မၼ်းလမ်ႇလွင်ႈ ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ယုၵ်းယၢင်ႇယူင်ႉၶၢပ်ႈၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်မၵ်းမၵ်ႈ / ႁပ်ႉႁွင်းယဝ်ႉသေ တေဢဝ်မႃးဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ၵေႃႈ လမ်ႇလွင်ႈၼင်ႇၵဝ်ႇ ။ ဢၼ်တေႁဵတ်းပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်းၼႆႉ ယူႇတီႈပႃႊတီႊ NLD ၵမ်ႉထႅမ်သေ တူဝ်တႅၼ်း ၸိူဝ်းတေမႃးဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်းမီး 700 ၵေႃႉ ။ ၸႅၵ်ႇဝႆႉ 7 ၾၢႆႇ ( ၵိပ်ႇ ) ။


ပိူဝ်ႈတႃႇဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ် ယူင်ႉၶၢပ်ႈၵၢၼ်မိူင်းၼၼ်ႉ တင်းမူတ်းၸႅၵ်ႇဝႆႉ 7 ၾၢႆႇ (7 ၵိပ်ႇ) ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၾၢႆႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ 75 ၵေႃႉ ၊ ၾၢႆႇသၽႃး 75 ၵေႃႉ ၊ ၾၢႆႇၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း 150 ၵေႃႉ ၊ ၾၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ 150 ၵေႃႉ ၊ ၾၢႆႇပႃႊတီႊၵၢၼ်မိူင်း 150 ၵေႃႉ ၊  ၸုမ်းဢမ်ႇယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၸိူဝ်းပဵၼ်ၽူႈၼမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း 50 ၵေႃႉ ၊ ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် ၸိူဝ်းၵိုင်ႇလႆႈဝွၵ်ႇၸိူၼ်းလႄႈတေဝွၵ်ႇၸိူၼ်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈ 50 ၵေႃႉ ။ ၵူၼ်းတေၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ၵုမ်လူင်တင်းမူတ်း ႁူမ်ႈ 700 ၵေႃႉ - ၼႆယဝ်ႉ ။


ပၢင်ၵုမ်လူင်ဢၼ်ႁဵတ်းၵႂႃႇၼႆႉ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸိူဝ်းဢၼ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၵၢၼ်ၵိုတ်းတိုၵ်း ပတ်းပိုၼ်ႉတူဝ်ႈမိူင်း (NCA) ယဝ်ႉတူဝ်ႈၵႂႃႇၼၼ်ႉ မီးသုၼ်ႇလႆႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်း ၊ မီးသုၼ်ႇႁူမ်ႈတႅပ်းတတ်း ။ ထႅင်ႈၾၢႆႇၼိုင်ႈ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸိူဝ်းပႆႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA ၵေႃႈ တေဝွၵ်ႇၸိူၼ်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈ လဵပ်ႈႁဵၼ်း ထတ်းသၢင် ။


မိူဝ်ႈပၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ ၾၢႆႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ယၢမ်ႈတုၵ်းယွၼ်းမႃး ႁႂ်ႈပဵၼ်ပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်း ၵၢၼ်မိူင်း 3 ၾၢႆႇ ( 1. ၾၢႆႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၊ 2. ၾၢႆႇပႃႊတီႊၵၢၼ်မိူင်း ၊ ၾၢႆႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ) ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၾၢႆႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းၽွင်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇႁပ်ႉ ။ ထိုင်မႃးပီ 2015 ၼႆႉ ပႃႊတီႊၼူၵ်ႉယုင်း (NLD) ပေႉၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈယဝ်ႉ NLD မႃးတႅပ်းတတ်းသေ ၸင်ႇတေပဵၼ်မႃးပၢင်ၵုမ်လူင် 7 ၾၢႆႇ ၊ ဢၼ်မီးတူဝ်တႅၼ်း တေၶဝ်ႈႁူမ်ႈ 700 ၵေႃႉ ။


မိူဝ်ႈပၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းၼၼ်ႉ ၸႂ်ႉၶၢဝ်းယၢမ်း 14 ပီ ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ၵုမ်လူင်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ (NC) တီႈမႆႉႁုင်းသွင်တူၼ်ႈသေ ၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်းမႃး ။ ဢၼ်မီးသုၼ်ႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ၵုမ်လူင်ၼၼ်ႉ ပႃႊတီႊၵၢၼ်မိူင်း ၊ ၸုမ်းတူဝ်တႅၼ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၊ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၼႂ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၊ ၵူၼ်းၸမ်ၸႂ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းၸိူဝ်းၼႆႉသေ တမ်းဝႆႉလွၵ်းပိူင် 104 ၶေႃႈ ။ ၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈမႃးပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်းမႃးယဝ်ႉတူဝ်ႈၼႂ်းပီ 2007 သေ ႁပ်ႉႁွင်းမႃးမိူဝ်ႈပီ 2008 ယဝ်ႉၸႂ်ႉမႃး တေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ။


ပၢင်ၵုမ်လူင် ဢၼ်တေၸတ်းႁဵတ်းၼႆႉ တူဝ်တႅၼ်းတပ်ႉသိုၵ်း ၶဝ်ႈပႃး 150 ၵေႃႉ ။ တပ်ႉသိုၵ်းၼႆႉ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႂ်းသၽႃးၵေႃႈ မီးတီႈၼင်ႈဝႆႉၽွင်ႈ ။ ၼႂ်းပိူင်ၵၢၼ်ၽွင်းငမ်းဝၢၼ်ႈမိူင်း ၶွင်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵေႃႈ တပ်ႉသိုၵ်းၸိူဝ်းၼႆႉ တေလႆႈတီႈယူႇၽွင်ႈ ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ယွၼ်ႉၵၢၼ်ဢုပ်ႇဢူဝ်းပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ ဢိၵ်ႇ ယူႇတီႈတပ်ႉသိုၵ်းၶဝ်ႈပႃးဝႆႉလၢႆတီႈလၢႆၶၵ်ႉတွၼ်ႈလႄႈ ၾၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်း ၸၢင်ႈမီးႁႅင်းယႂ်ႇၵႂႃႇ ။


“ ၵွပ်ႈၼၼ် ၸုမ်းဢၼ်ဢမ်ႇယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ မိူၼ်ၼင်ႇၽူႈၼမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း 50 ၵေႃႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ပေႃးဢဝ်ငဝ်းလၢႆးဝၢၼ်ႈမိူင်းယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉဝႃႈ မၼ်းဢမ်ႇမီး ။ မိူၼ်ၼင်ႇတေဝွၵ်ႇၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် 50 ၵေႃႉ ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ တေဝွၵ်ႇၽႂ် ၸိူဝ်းၼႆႉ မၼ်းယင်းတိုၵ်ႉပဵၼ်ဢၼ်ယၢပ်ႇ ။ ၵွပ်ႈၼၼ် တႃႇတေမူၼ်ႉမႄးပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်းၼႆႉ တေယၢပ်ႇယူႇ ”- ၻွၵ်ႊတိူဝ်ႊယၢၼ်ႇမဵဝ်းတဵင်း သပ်းၸႅင်ႈၼင်ႇၼႆ ။


ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း 2008 ၼႆႉ တႄႇၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈမႃးမိူဝ်ႈပီ 1993 သေ ယဝ်ႉတူဝ်ႈၵႂႃႇမိူဝ်ႈၼႂ်းပီ 2007 ၊ မၵ်းမၼ်ႈႁပ်ႉႁွင်းမိူဝ်ႈၼႂ်းပီ 2008 ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ယူင်ႉၶၢပ်ႈၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်တေဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ၵမ်းၼႆႉၵေႃႈ တေဢမ်ႇၸၢင်ႈ ၵေႃႇသၢင်ႈပဵၼ်မႃးလႆႈ ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၾႅတ်ႊၻရႄႊလ် ။


ပႃႊတီႊႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ပႃးၸဵမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႊတီႊႁူဝ်သိူဝ် ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ယၢမ်ႈသၢၼ်ၶတ်း ပၢင်ၵုမ်လူင်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ (NC) မႆႉႁုင်းသွင်တူၼ်ႈ ။ ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉ လႆႈၶိုင်ပွင် ၶွတ်ႇၽွတ်ႈတီႈၵိူဝ်းၵုမ် ၽူႈမီးပိုၼ်ႉႁူႉပၢႆးႁၼ်တႆးလႄႈထုၵ်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်း တီႉၺွပ်းမိူဝ်ႈၽွင်းႁူဝ်ပီ 2005 သေ ပၼ်တူတ်ႈ (တၢမ်ႇ) ၶွၵ်ႈ ပီယၢဝ်းၶၢဝ်းႁိုင် ၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်တႆး ပႃးၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး မီး 9 ၵေႃႉ ။