ၶၢဝ်းတၢင်းမွၵ်ႈဝူင်ႈပၢႆမႃးၼႆႉ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈပႃႇတီႇမိူင်းဝႃႉၽွမ်ႉႁူမ်ႈ/ တပ်ႉသိုၵ်းမိူင်းဝႃႉၽွမ်ႉႁူမ်ႈ (UWSP/ UWSA) တီႈငဝ်ႈငုၼ်းပၢင်သၢင်း ၵူတ်ႇထတ်းၵူၼ်းမိူင်း တီႈပၢင်သၢင်းၵူႈၸွၵ်ႉၵူႈယွမ်ႇ။ ၵူတ်ႇထတ်းၵူၼ်း ဢွၵ်ႇတၢင်းၵႂႃႇမႃး၊ လူတ်ႉၵႃးၵႂႃႇမႃး၊ ၵူတ်ႇထတ်းၵူၼ်းၵိၼ်ယႃႈ ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈယႃႈၸိူဝ်းၼႆႉႁၢဝ်ႈႁႅင်းသေ တီႉၺွပ်းၵုမ်းဝႆႉၵူၼ်း 100 ပၢႆ။ လွင်ႈတၢင်းလႆႈတီႉၺွပ်းၼႆႉ ပိူဝ်ႈတႃႇဢဝ်ၵုၼ်းမုၼ် ဝၼ်းသၢၼ်ၶတ်း ယႃႈမဝ်းၵမ်လုမ်ႈၾႃႉ  ဝၼ်းတီႈ 26/06/2014 တေမႃးၼႆႉ- ၼႆယဝ်ႉ။

ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ၽူႈမီးၸၼ်ႉဢွၼ်ႇၼႂ်းပလိၵ်ႈဝႃႉၵေႃႉၼိုင်ႈ တီႈပၢင်သၢင်း လၢတ်ႈဝႃႈ-ဢၼ်ၵူတ်ႇထတ်းၼႆႉ ၵူတ်ႇထတ်းၵူၼ်းၶဝ်ႈၵူၼ်းဢွၵ်ႇဝဵင်းပၢင်သၢင်း၊ ၸဝ်ႈၵႃး၊ ၵူတ်ႇထတ်းယဵဝ်ႈ၊ ၵူတ်ႇထတ်းလူတ်ႉၵႃးၶဝ်ႈဢွၵ်ႇ၊ သွၵ်ႈလူတ်ႉၵႃး ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ပေႃးဝႃႈလႆႈယႃႈၾိၼ်ႇယႃႈမႃႉၼႆၵေႃႈ တီႉၺွပ်းသေပၼ်တူတ်ႈတၢမ်ႇၸဝ်ႈၶွင်မၼ်း၊ ယၢမ်းလဵဝ် တီႉၺွပ်းဝႆႉၵူၼ်းပၢၵ်ႇပၢႆယဝ်ႉ- ဝႃႈၼႆ။

ၵူၼ်းၸိူဝ်းဢၼ်ၺႃးတီႉၺွပ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ၵမ်ႈၼမ်ပဵၼ်ၵူၼ်းၸိူဝ်းလုၵ်ႉတၢင်းတူၵ်းၶူင်းၵႂႃႇ ၼႂ်းၼႃႈလိၼ်ဝႃႉ။ ဢၼ်လုၵ်ႉ တၢင်းၼမ်ႉတိုၵ်းလူင်းမႃး၊ ဢၼ်လုၵ်ႉတၢင်းမိူင်းပွၵ်ႉၶိုၼ်ႈ ၵႂႃႇၵေႃႈပႃးၽွင်ႈ။ ၸဝ်ႈၵႃးၵမ်ႈၼမ် ၸိူဝ်းဢၼ်ႁူႉ ငဝ်းလၢႆးမၼ်းၵေႃႈ ငိူင်ႉသေၵႂႃႇ၊ ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီၵႂႃႇၵေႃႈဢမ်ႇၵႂႃႇ၊ ဢမ်ႇၶဝ်ႈပၢင်သၢင်း။ ယူႇလၢႆလၢႆၽႂ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇၶႂ်ႈ ၺႃးတီႉ။ ၵမ်ႈၼမ်ၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းပိုင်ႈဢိင်ယႃႈမဝ်းၵမ်လွၼ်ႉလွၼ်ႉလူး။ ၵူၼ်းဢၼ်ၺႃးတီႉၺွပ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ပေႃးဝႃႈဢဝ်ငိုၼ်းၶႄႇ 2-3 မိုၼ်ႇယႂၼ် သေၵႂႃႇထၢႆႇ(ထုတ်ႇ)ဢဝ်တႄႉ ပွႆႇပၼ်ၶိုၼ်းယူႇ၊ ပေႃးဝႃႈဢမ်ႇမီးၵူၼ်းၵႂႃႇထၢႆႇ ဢဝ်တႄႉ ဝႃႈတေတိုတ်းယႃႈပၼ်ၼႆသေ ဢဝ်ၵႂႃႇႁဵတ်းသူၼ်ယၢင်တင် (Rubber) - ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းၼႃႈလိၼ်ဝႃႉ ၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈ ၼင်ႇၼႆ။

ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈဝႃႉ တီႈပၢင်သၢင်းၼႆႉ ဢမ်ႇၵွမ်ႉၵႃႈတီႉၺွပ်းၵူၼ်းၵိၼ်ယႃႈသူႇယႃႈၵူၺ်းပိူင်လဵဝ်ၵူၺ်း၊ လူတ်ႉၵႃး ဢၼ်ဢမ်ႇတိတ်းတူဝ်လိၵ်ႈ/ၶိူင်ႈမၢႆ (သတိၵ်ႇၵိူဝ်ႇ) ဢၼ်ဝႃႈ သႂ်ႇၶွၼ်ႇတီႈၸုမ်းဝႃႉယဝ်ႉၼႆၼၼ်ႉၵေႃႈ တီႉၺွပ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ။ လၢႆးသႂ်ႇၶွၼ်ႇလူတ်ႉၵႃးၼႆႉ မီး 6 လိူၼ်လႄႈ 1 ပီ၊ တႃႇ 6 လိူၼ် 600 ယႂၼ်။ တႃႇ 1 ပီ 1,200 ယႂၼ်။ (1,200 ယႂၼ် တူၵ်းငိုၼ်းမၢၼ်ႈမွၵ်ႈ 192,000 ၵျၢတ်ႈ)။

ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းယူႇသဝ်းၵိၼ်သၢင်ႈၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ လၢတ်ႈဝႃႈ- ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈႁဝ်းၶႃႈယူႇသဝ်းၼႆႉ တၢင်းၵေႃႈ ဢမ်ႇလီ၊ မႄးသဵၼ်ႈတၢင်းၵေႃႈပဵၼ်ႁဝ်းၶႃႈၵူၺ်း၊ ပေႃးဢမ်ႇသႂ်ႇၶွၼ်ႇသမ်ႉတီႉၺွပ်းလူတ်ႉၵႃးႁဝ်း။ လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇလီ ပဵၼ်။ သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းၵေႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၸုမ်းဝႃႉမႄးပၼ်၊ လႆႈဢဝ်ႁႅင်းၵူၼ်း ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈသေမႄးၵုမ်းၵူၺ်းၼင်ႇ ၵဝ်ႇ- ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ဝၢၼ်ႈ ၼႂ်းၼႃႈလိၼ်ၸုမ်းဝႃႉ UWSA ၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈ။

တပ်ႉသိုၵ်းမိူင်းဝႃႉၽွမ်ႉႁူမ်ႈ (UWSA) ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈၼႆႉ လိူဝ်သေသိုၵ်းမၢၼ်ႈယဝ်ႉ ပဵၼ်ၸုမ်းယိပ်း ၵွင်ႈၵၢင်ႇ ဢၼ်ဢဵၼ်ႁႅင်းယႂ်ႇသုတ်း ၼႂ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း။ မီးပႃးပီႇတုၸိတ်ႉ၊ သိုၵ်းၵူၼ်းမိူင်း၊ တပ်ႉပလိၵ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၸုမ်းဝႃႉၼႆႉ ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ တုၵ်းယွၼ်းၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇမိူင်းတႆး၊ ၶႂ်ႈၵေႃႇတင်ႈၸႄႈမိူင်းဝႃႉ ႁင်းၵူၺ်းသေ ယူႇတႂ်ႈငဝ်ႈ ငုၼ်းၼေႇပျီႇတေႃႇၵမ်းသိုဝ်ႈ။ ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ဢမႄႇရိၵၼ်ႇဝႃႈ ၸုမ်းဝႃႉပဵၼ်ၸုမ်းၵဵဝ်ႇၶွင်ႈယႃႈမဝ်းၵမ်ၼႆသေ မီးၼႂ်း သဵၼ်ႈမၢႆလမ် (Blacklist) ႁၢၼ်ႉတေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ်။