ပိုၼ်ၶမ်း ၽယၵ်ႉဝူင်း

ဝၼ်းတီႈ 7 လိူၼ်ၾႅပ်ႉပိဝ်ႊရီႊ ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆး ဢွၼ်ၵၼ်ဢဝ်ၵုၼ်းဢဝ်မုၼ်သေ ယုၵ်ႉယွင်ႈမႃးၵူႈ ၶူပ်ႇပဵၼ် သိပ်းသိပ်းပီၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းၶိူဝ်းတႆး(Shan National Day)၊ ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး (The National Day of Shan State) ၼႆၼၼ်ႉ ထုၵ်ႇလႆႈတွင်းၵၼ်ဝႆႉၵူႈၵေႃႉ။ မၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈဝၼ်းမိူင်းတႆး (Shan State Day)၊ ဝၼ်းမိူင်းတႆးၼႆၼၼ်ႉ ၵွမ်ႉႁႃမီးမႃးႁွင်ႉႁဵၵ်ႈမႃးမိူဝ်ႈပၢၼ်ဢူးၼေႇဝိၼ်းႁိူင်း ဢမ်းၼၢၸ်ႈ မွၵ်ႈပီ 1974 ၼႆႉၵွႆးၼႆၼၼ်ႉ ၵေႃထုၵ်ႇလီတွင်းသႂ်ၸႂ်ယူႇ။

ဝၼ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ လႆႈမႃးမွၵ်ႈ 40 ပီၵွႆး၊ ဝၼ်းမိူင်းၼႆၼႆႉ ၸႂ်ႉလႆႈၵႃႈမိူင်းၶၢင် (ဝၼ်းမိူင်းၶၢင်-Kachin State Day)၊ မိူင်းယၢင်း(ဝၼ်းမိူင်းယၢင်း-ဝၼ်းမိူင်းၵေႃးတူးလေး - Karen State Day)၊ မိူင်းယၢင်းလႅင် (ဝၼ်းမိူင်းယၢင်းလႅင်-ဝၼ်းမိူင်းၵယႃး - Kaya State Day) သၢမ်မိူင်း ၼႆႉၵွႆး (တီႈတႄႉမၼ်း ပဵၼ်ဝၼ်း ၸႄႈမိူင်းၵွႆး)။ မိူင်းမွၼ်းလႄႈ မိူင်းရၶႅင်ႇၵေႃႈဢမ်ႇၸႂ်ႉလႆႈ၊ သွင်မိူင်း တၢင်းလင်ၼႆႉပဵၼ်ဝၼ်းၶိူဝ်း ဢမ်ႇၼၼ် ပဵၼ်ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိူင်ႉၼင်ႇဝၼ်း ၶိူဝ်းမွၼ်း/ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈမွၼ်း (Mon National Day)၊ ဝၼ်းၶိူဝ်းရၶႅင်ႇ/ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ရၶႅင်ႇ (Rakhain Nationanl Day) ၸိူင်ႉၼႆ။ (ပိုၼ်းမွၼ်းလႄႈရၶႅင်ႇ မီးမႃးႁိုင်ၼၢၼ်းမိူၼ် ပိုၼ်းတႆးႁဝ်း)။

ဝၼ်းၶိူဝ်းတႆး/ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ဢၼ်ႁဝ်းမၵ်းမၼ်ႈၵၼ်မိူဝ်ႈလိူၼ်ၾႅပ်ႉပိဝ်ႊရီႊ 7 ဝၼ်းၼႆႉၵေႃႈ လႆႈမႃးမွၵ်ႈ 67 ပီၵွႆး။ ဝၼ်းၼႆႉ (1) ပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်ၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းတႆး တင်း ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆး လႆႈၸႂ်တူၵ်းလူင်း ၽႄဝႅင်ႇဢမ်းၼၢၸ်ႈ ၶိုင်ႈတေႃႇၶိုင်ႈ (ၽူႈတၢင်တူဝ်ၸဝ်ႈၾႃႉ7 ၸဝ်ႈ၊ ၽူႈတၢင်တူဝ် ၵူၼ်းမိူင်း 7 ၵေႃႉ- ႁူမ်ႈပဵၼ် 14 ၸဝ်ႈ၊ ဢမ်ႇၼၼ် ၽူႈတၢင်တူဝ် ၸဝ်ႈၾႃႉ 33 ၸဝ်ႈ၊ ၽူႈတၢင်တူဝ်ၵူၼ်း မိူင်း 33 ၵေႃႉ- ႁူမ်ႈပဵၼ် 66 ၵေႃႉ) ၽွမ်ႉၸႂ် ၵၼ်ယူႇၼႂ်းၶွင်ႊသီႊၸိုင်ႈတႆး(Shan State Council)သေ ႁူမ်ႈၵၼ်ပူၵ်းပွင်ဢမ်းၼၢၸ်ႈဝၢၼ်းမိူင်းၸိုင်ႈတႆး၊ (2) ပဵၼ် ဝၼ်းဢၼ်ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၸိုင်ႈတႆး ႁူမ်ႈၵၼ်ၶူင် ႁဵတ်း တုင်းၸိုင်ႈတႆး- Shan State flag, ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းတင်းလၢႆ ယွမ်းႁပ်ႉၸႂ်ႉတိုဝ်း (ဢမ်ႇၸႂ်ႈတုင်း တႆးၶိူဝ်းလဵဝ်၊ ပဵၼ်တုင်းၵူႈ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႂ်းၸိုင်ႈတႆး)။ (3) ပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ် ၽူႈဢွၼ် ႁူဝ်ၸိုင်ႈတႆး လႆႈၸႂ်ၵၼ်မၵ်းမၼ်ႈ ၽဵင်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ (Shan National Anthem) ဢၼ်ၵူၼ်းတင်းမိူင်း ယွမ်းႁပ်ႉ။ တင်းသၢမ်လွင်ႈၼႆႉ လႆႈမၵ်းမၼ်ႈတႃႇၸႂ်ႉတိုဝ်းမႃးၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 7 လိူၼ်ၾႅပ်ႉပိဝ်ႊရီႊ တီႈပၢင်ၵုမ်လူင် ပၢင်လူင် မိူဝ်ႈ 1947 ၼၼ်ႉလႄႈ ၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ်မၵ်းမၼ်ႈဢဝ်ဝၼ်းတီႈ 7 လိူၼ်ၾႅပ်ႉပိဝ်ႊရီႊၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းၶိူဝ်းတႆး၊ ဝၼ်းၸိူဝ်ႉ ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးၼႆသေ ယုၵ်ႉယွင်ႈဢဝ်ၵုၼ်းမုၼ်ၵၼ် မႃးၵူႈပီတေႃႇထိုင်ပီ 2014 ၼႆႉ လႆႈမႃးယဝ်ႉ 67 ပီ တဵမ်။

တီႈတႄႉမၼ်း ဝၼ်းၸိုင်ႈတႆးႁဝ်း တေလႆႈၼပ်ႉတင်ႈတႄႇပီဢၼ်ၸဝ်ႈၶုၼ်ယီႈ ၵေႃႇတင်ႈ မိူင်းမၢဝ်းလူင် တီႈႁိမ်း ၾင်ႇၼမ်ႉမၢဝ်းၼၼ်ႉမႃး ၸင်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်းပိုၼ်းဝၢၼ်ႈပိုၼ်းမိူင်း။ ပီၼၼ်ႉ ပဵၼ်ပီဢွၼ်တၢင်းပီၶရိသ်ႉတ် 94 ပီ (94 BC.) ဢၼ်တႆးႁဝ်းၸႂ်ႉပဵၼ်ပီမိူင်းမႃး တေႃႇထိုင်ပီ 2014- ပီၼႆႉ လႆႈမႃးယဝ်ႉ 2108 ပီတဵမ်။ ၼႆႉပဵၼ်ပီမိူင်းတႆး ဢၼ်တႆးႁဝ်းလီႁူႉ၊ ဝၼ်းမိူင်းတႆးၵေႃႈၸိူင်ႉၼၼ် ဝၼ်းလိူၼ်ၸဵင်မႂ်ႇ 1 ၶမ်ႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်ဝၼ်းမိူင်းတႆးႁဝ်းယဝ်ႉ၊ လႆႈမႃးယဝ်ႉ 2108 ပီၼႂ်းပီ 2014 ၼႆႉယဝ်ႉ။ လွင်ႈၼႆႉတႆးႁဝ်းထုၵ်ႇလီတွင်းၵၼ်ဝႆႉၵိုမ်းၵိုမ်း ယႃႇလိုမ်းၵၼ် လႃးလႃး တေႃႇၸူဝ်ႈလုၵ်ႈပၢၼ်လၢၼ်။

-    ဝၼ်းၸႄႈမိူင်းတႆး ဢၼ်မီးမႃးမိူဝ်ႈပၢၼ်ဢူးၼေႇဝိၼ်းႁိူင်းဢမ်းၼၢၸ်ႈ မွၵ်ႈ 1974 (လႆႈမႃးမွၵ်ႈ 40 ပီ)
-    ဝၼ်းၶိူဝ်းတႆး၊ ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ဢၼ်မီးမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 7 လိူၼ်ၾႅပ်ႉပိဝ်ႊရီႈ ပီ 1947 (လႆႈမႃး 67 ပီ ၼႂ်းပီ 2014)
-    ဝၼ်းၸိုင်ႈတႆး ဢၼ်ၼပ်ႉမႃးမိူဝ်ႈလိူၼ်ၸဵင်မႂ်ႇဝၼ်း 1 ဢွၼ်တၢင်းပီၶရိသ်ႉတ် 94 ၼီႈ (လႆႈမႃးယဝ်ႉ 2108 ပီ)