ၶူင်းၵၢၼ်မူႇလၼိထိမႅပ်ႊ ၸတ်းပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵဵဝ်ႇၵပ်း လွင်ႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇလႄႈသုၼ်ႇလႆႈႁႅင်းၵၢၼ် ယၢၼ်မိူင်း ၼႂ်းမိူင်းထႆး၊ မီးလၢႆမူႇၸုမ်း ပႃးၸဵမ်သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇထႆး ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၼပ်ႉႁူဝ်သိပ်း။

ဝၼ်းတီႈ 28/06/13 (မိူဝ်ႈၼႆႉ) တင်ႈတႄႇယၢမ်း 09:00-12:00 မူင်း၊ ၶူင်းၵၢၼ်ၾႃႉမိတ်ႊ မၢႆ 2 (ႁိုဝ်) ၶူင်းၵၢၼ်ႁႄႉၵင်ႈ တၢင်းပဵၼ်ဢဵတ်ႊသ်ၼႂ်းႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၼႂ်းမိူင်းထႆး၊ ဢၼ်ပဵၼ်ၶူင်းၵၢၼ် ၼိုင်ႈ ၼႂ်းၶူင်းၵၢၼ်ပၢႆးယူႇလီလႄႈပၼ် တၢင်းႁူႉႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း (မူႇလၼိထိမႅပ်ႊ MAP) ၸတ်းပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်း တင်းသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ လႄႈသုၼ်ႇလႆႈႁႅင်းၵၢၼ် ယၢၼ်မိူင်း ၼႂ်းၵဵင်းမႆႇတီႈၼိုင်ႈ။ မီးၸုမ်းသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ တင်းၸုမ်း တူင်ႉၼိုင်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း၊ ၸုမ်းတူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ၶဝ်ႈႁူမ်ႈဢမ်ႇယွမ်းမွၵ်ႈ 30 ၵေႃႉ။

ၸုမ်းၸိူဝ်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းလႅၵ်ႈလၢႆႈတၢင်းႁူႉပွၵ်ႈၼႆႉ မီးၸုမ်းၵပ်းသၢၼ်လွင်ႈၼၢင်းယိင်းတႆး၊ ၸုမ်းမူႇလၼိထိ မႅပ်ႊ (MAP) ၊ ၸုမ်းႁႅင်းၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈ (WSA) ၊ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ (SHAN) ၊ ၸုမ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ႁူင်းပွႆႇသဵင် (FM radio) ၊ ပႃးၸဵမ်ၸုမ်းသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇထႆး မိူၼ်ၼင်ႇ ပရႃႇၶျႃးထမ်း၊ ၶူၼ်းမိူင်းရေႊၻီႊဢူဝ်း တူင်ႉၼိုင်ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈသိုဝ်ႇ ဢွၼ်ႊလၢႆႊ ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းလႅၵ်ႈလၢႆႈပွၵ်ႈၼႆႉ ၽူႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၼႂ်းမူႇၸုမ်းၸိူဝ်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈ သပ်းလႅင်းၼႄလွင်ႈ ၼႃႈၵၢၼ်ဢၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈ ယူႇၼႂ်းမူႇၸုမ်း၊ သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇဢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်ယူႇၵူႈမိုဝ်ႉၵူႈဝၼ်းၼႆႉ ၸၢင်ႈၶဝ်ႈထိုင် ၸုမ်းႁႅင်းၵၢၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်/လၢႆးလႂ်ၽွင်ႈ။ ၼႂ်းမူႇၸုမ်းထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇလွင်ႈ ၵၢၼ်သိုဝ်ႇၸိူင်ႉႁိုဝ်။ သိုပ်ႇၵႂႃႇၼႆႉ လၢႆလၢႆမူႇၸုမ်းတေႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်လႆႈ ၸိူင်ႉႁိုဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၽူႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ၵုမ်လႅၵ်ႈလၢႆႈတၢင်းႁူႉတၢင်းႁၼ်ၵၼ်ဝႃႈ- မိူဝ်ႈလဵဝ် ပဵၵ်ႉသမ်ႉပၢႆးၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ (Technology) ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ ၶိုတ်းၵၢပ်ႈမႃးယဝ်ႉၵေႃႈ ပိူဝ်ႈတႃႇၵၢၼ်သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ ပေႃးတေၶဝ်ႈထိုင်ႁႅင်းၵၢၼ် ၼႂ်းမိူင်းထႆးလႆႈလီၼၼ်ႉ ယင်းတိုၵ်ႉ ယၢပ်ႇ။ ၵၢၼ်ပွႆႇသဵင်ဢွၼ်ႊလၢႆႊ (Radio Online) ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၽူႈႁပ်ႉထွမ်ႇမၼ်းတၵ်းလႆႈမီးၶိူင်ႈၶွမ်ႊၽိဝ်ႊတိူဝ်ႊ (PC) ၊ ၶိူင်ႈၶွမ်ႊ (Notebook) မိုဝ်းထိုဝ် မီးဢိၼ်ႊတိူဝ်ႊၼႅတ်ႊၸွမ်းၸင်ႇႁပ်ႉထွမ်ႇလႆႈ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ႁဵတ်းႁႂ်ႈႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၶဝ်ႈထိုင်ယၢပ်ႇ။ ၾၢႆႇၼိုင်ၵေႃႈ   ဢိင်ၼိူဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းသေ မိူၼ်ၼင်ႇသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇႁူင်းပွႆႇသဵင် ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢုပ်ႇလၢတ်ႈ လွင်ႈသင်၊ ထတ်းသၢင်လွင်ႈသင်ၵေႃႈ လႆႈၶိုၼ်းပိၼ်ႇလၢတ်ႈႁႂ်ႈၾၢႆႇထႆးႁႂ်ႈ လႆႈႁူႉၸွမ်း။ တေလၢတ်ႈၵၢၼ်သိုၵ်းၵၢၼ်မိူင်း ထတ်းသၢင်ထၢင်ႇႁၢင်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉဢမ်ႇလႆႈ- ဝႃႈၼႆ။

ၸုမ်းၾႃႉမိတ်ႊ 2 ၼႆႉ(တႅၵ်ႇၵိင်ႇဢွၵ်ႇမႃးတီႈၶူင်းၵၢၼ်ၾႃႉမိတ်ႊ 1) သေ ႁဵတ်းၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင် ပၼ်တၢင်းႁူႉၵဵဝ်ႇၵပ်း လွင်ႈပၢႆးယူႇလီ၊ ပၼ်တၢင်းႁူႉလၢႆးၵႅတ်ႇၶႄႁႄႉၵင်ႈၸိူဝ်ႉမႅင်း HIV ၊ ၸွႆႈထႅမ် ပၼ် ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းတၢင်းပဵၼ်ဢဵတ်ႊသ် (AIDS) ၊ ၸွႆႈထႅမ်ပၼ်ၵူၼ်းထူပ်းၽေး လူတ်ႉၵႃးၽႃႇ ၺႃး၊ ၸပ်းတၢင်းပဵၼ်မွင်ၶေႃႈ၊ တၢင်းပဵၼ်ၼၢဝ်ၼူၵ်ႉၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈလီလၢႆၵေႃႉၵေႃႈ ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ သိုဝ်ႇၼႆႉ ပဵၼ်ၵၢၼ်လမ်ႇလွင်ႈတႃႇႁႅင်းၵၢၼ်တႄႉတႄႉ။ ၸိူင်ႉၼင်ႇ ပေႃးႁႅင်း ၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်းႁဵတ်းလွင်ႈဢမ်ႇလီၸိုင် သိုဝ်ႇ ၽိုၼ်ၶၢဝ်ႇၶဝ်ဢွၵ်ႇဝႆးၼိူဝ်ႈၼႃႈၼိုင်ႈၵမ်းလဵဝ်၊ ၵူၺ်းၵႃႈ မိူဝ်ႈႁႅင်းၵၢၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉ ၺႃးတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ ထုၵ်ႇပူၼ်ႉပႅၼ်လႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢမ်ႇမီးသိုဝ်ႇလႂ်ဢွၵ်ႇၶၢဝ်ႇ။ ၵွပ်ႈၼၼ် တုၵ်းယွၼ်းသိုဝ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈၶဝ်ႈၸႂ်ဝႆႉၼၵ်းပၵ်းၸႂ်ၼိူဝ်ႁႅင်း ၵၢၼ်သေ ႁႂ်ႈၶဝ်ႈထိုင်ႁႅင်းၵၢၼ်ၶဝ်တႄႉတႄႉ-ၼႆယဝ်ႉ။