ဢိင်ၼိူဝ်လုၵ်ႈၸုမ်းမီးႁဵင်ပၢႆၸွမ်းၼင်ႇမၢႆမီႈၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဝၢင်းတမ်းဝႆႉသေ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် SNLD ၵႂႃႇတၢင်ႇသၢႆမၢႆ လုၵ်ႈၸုမ်း တီႈၼေႇပျီႇတေႃႇ။

ပိူဝ်ႈတႃႇၶဝ်ႈၶေႉၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈပတ်းပိုၼ်ႉတင်းမိူင်း ၸွမ်းၼင်ႇမၢႆမီႈၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ တၵ်းလႆႈမီးၽူႈ ၶဝ်ႈပဵၼ်လုၵ်ႈၸုမ်း ၼိုင်ႈႁဵင်ၼၼ်ႉ ၵွပ်ႈမီးလုၵ်ႈၸုမ်းၶူပ်းတဵမ်ယဝ်ႉလႄႈ ဝၼ်းထိ 06/09/12 (မိူဝ်ႈဝႃး) ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် ၽူႈၼမ်းၼႂ်းၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ငဝ်ႈငုၼ်းၻီႊမွၵ်းၶရေႊသီႊၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး ၸၢႆးၼုတ်း (ၸၢႆးၺုၼ်ႉလုၼ်ႇ) တင်းၽူႈၵွၼ်းႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇၶူၼ်ႉၶႂႃႉ ၸၢႆးထုၼ်းဢေးၶဝ် ႁူမ်ႈၵၼ်ဢွၼ်ႁူဝ်ၸုမ်း ၸိူဝ်းသေ ၵႂႃႇတၢင်ႇသဵၼ်ႈမၢႆ ၵူၼ်း/လုၵ်ႈၸုမ်း တီႈၶွမ်ႊမတီႊၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၼေႇပျီႇတေႃႇ၊ လွင်ႈဝႃႈလုၵ်ႈၸုမ်းၶူပ်းတဵမ်ႁဵင်ယဝ်ႉ။

ၵူၼ်းၼုမ်ႇတီႈတႃႈၵုင်ႈၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ- ဢိင်ၼိူဝ်ပေႃးတေၶဝ်ႈၶေႉလိူၵ်ႈတင်ႈတင်းဝၢၼ်ႈတင်းမိူင်း လုၵ်ႈၸုမ်း/ၵူၼ်းၶဝ်ႈ ပႃႇတီႇတၵ်းလႆႈတဵမ်ႁဵင် (1,000)ၼၼ်ႉ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ လုၵ်ႈၸုမ်းပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ်မီး ႁဵင်ပၢႆယဝ်ႉလႄႈ ၽူႈၼမ်းၼႂ်းၵူႈလွင်ႈ လွင်ႈ ၸင်ႇဢွၼ်ႁူဝ်ၵႂႃႇတၢင်ႇသဵၼ်ႈမၢႆတီႈ ၼေႇပျီႇတေႃႇ- ဝႃႈၼႆ။

လုၵ်ႈၸုမ်းငဝ်ႈငုၼ်းၻီႊမွၵ်းၶရေႊသီႊၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး ႁိုဝ် ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် SNLD ၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းၵဝ်ႇၶိုင်ႈ ၼိုင်ႈသေ ပဵၼ်ၵူၼ်း မႂ်ႇလႄႈပဵၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇၵမ်ႈၼမ်။

ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် ၸၢႆးလဵၵ်ႉလၢတ်ႈဝႃႈ- “ၽွင်းႁူဝ်ပဝ်ႈႁဝ်းၶႃႈၸဝ်ႈၶုၼ် ထုၼ်းဢူးတူၵ်းၶွၵ်ႈၵႂႃႇ ၼၼ်ႉ ဢၼ်ၶဝ်ၸဝ်ႈပူၵ်းပွင်ၵူၼ်းၼုမ်ႇဝႆႉၵေႃႈမီးတင်းၼမ်၊ ဢၼ်လႆႈငိုၼ်းၸွႆႈ ထႅမ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်း (Scholarship) သေၵႂႃႇ ႁဵၼ်းလိၵ်ႈလၢႆးပၢႆပေႇၼွၵ်ႈမိူင်းသေပွၵ်ႈမႃးႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၵေႃႈ မီးတင်းၼမ်၊ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇၸိူဝ်းယဝ်ႉၵၢၼ်ႁဵၼ်း တီႈႁွင်ႊၵူင်ႊ၊ မိူင်းထႆး၊ ဢမႄႊရိၵၼ်ႊ ၸိူဝ်းၼႆႉ မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈထႅမ်ဢဵၼ်ႁႅင်း ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ်ဝႆႉ။

ငဝ်ႈငုၼ်းၻီႊမွၵ်းၶရေႊသီႊၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး SNLD ၼႆႉ မိူဝ်ႈၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ 1990 ၼၼ်ႉ ပေႉ 23 တီႈၼင်ႈ။ မိူဝ်ႈပီ 2003 တႄႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈၸွမ်း ပၢင်ၵုမ်လူင်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ NC ဢၼ်ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈဢွၼ်ႁူဝ် ၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈ ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း။ ယွၼ်ႉႁၼ် ဝႃႈဢမ်ႇမီးၽွၼ်းလီသင်ပိူဝ်ႈတႃႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႆသေ ထွၼ်တူဝ် ဢွၵ်ႇမိူဝ်ႈပီ 2004 ။ ၼႂ်းပီ 2004-05 ဢိင်ၼိူဝ်ထွၼ်တူဝ် ဢွၵ်ႇပၢင်ၵုမ်လူင် NC ၊ ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွင်ႊသီႊၵိူဝ်း ၵုမ်ၸိုင်ႈတႆး (SSJAC)ၸိူဝ်းၼႆႉသေ လႆႈထုၵ်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈၸိ ၼႄးမၢပ်ႇၽၢမ်းဝႃႈ- ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွမ်ႊမတီႊ ၵိူဝ်းၵုမ် ၸဝ်ႈပၢႆးမေႃၸိုင်ႈတႆး ၶိုင်ယႃႉၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်တႅၵ်ႇယၢႆႈ၊ တိတ်းတေႃႇ မူႇၸုမ်းၼွၵ်ႈမၢႆမီႈ၊ သၢၼ်ၶတ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉသေ တိၺွပ်းဢဝ်ႁူဝ်ပဝ်ႈၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး တင်းၽူႈၼမ်းၼႂ်း ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ၸၢႆးၼုတ်း (ၸၢႆးၺုၼ်ႉလုၼ်ႇ) ဢိၵ်ႇပႃးၽူႈၶဝ်ႈငဝ်ႈၸုမ်း ၸၢႆးလႃႉဢွင်ႇ သႂ်ႇၶွၵ်ႈပီယၢဝ်း ၶၢဝ်းႁိုင်။ ၵွပ်ႈၼၼ် ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈပီ 2010 ၼၼ်ႉ SNLD ဢမ်ႇလႆႈၶဝ်ႈၵၢၼ်လိူၵ်ႈ တင်ႈ။

ဢိင်ၼိူဝ်ၸွမ်ၸိုင်ႈတဵင်းၸဵင်ႇ ပူတ်းဝၢင်းပွႆႇၽႃႈတူတ်ႈတၢမ်ႇၶွၵ်ႈသေ ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူးတင်းၽူႈၼမ်း တႆးလၢႆၵေႃႉလႆႈ ဢွၵ်ႇၶွၵ်ႈ၊ ၶိုၼ်းႁူမ်ႈၵၼ်တင်ႈပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း တၢင်ႇမၢႆၾၢင်ၶိုၼ်းလႄႈ လႆႈႁပ်ႉဢၼု ၺၢတ်ႈ ပဵၼ်ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းၶိုၼ်း ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်။