ၵေႃပွင်ၵၢၼ် ငဝ်ႈငုၼ်းၻီႊမွၵ်းၶရေႊသီႊၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး ႁိုဝ် ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈပိုၼ် ၽၢဝ်ႇ၊ လွင်ႈၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ၵႂႃႇႁပ်ႉသူး (ရၢင်းဝလ်း) တီႈၸိုင်ႈမိူင်းဢမႄႊရိၵၼ်ႊ။ ပဵၼ်ႁႅင်းဢီးၵၢၼ်ၵေႃႇ သၢင်ႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ်။

ၼႂ်းလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ- ဢိင်ၼိူဝ်ၸုမ်း (National Endowment for Democracy- NED) တီႈၸိုင်ႈမိူင်း ဢမႄႊရိၵၼ်ႊ ႁဵတ်းၸဝ်ႈတႃႇၼလူင် ႁွင်ႉမွၵ်ႇမႃး ပိူဝ်ႈတႃႇမွပ်ႈပၼ်သူး/ရၢင်းဝလ်း (2012 Democracy Award Honorary)သေ မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 14/09/12 ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) လုၵ်ႉမိူင်းမၢၼ်ႈဢွၵ်ႇၶၢဝ်း တၢင်းၵႂႃႇတီႈဝဵင်းလူင်ဝေႃႊသျိင်ႊတၼ်ႊၻီႊသီႊ။ သူးၼႆႉ ယွင်ႈယေႃးၼမ်ႉၸႂ် ၸဝ်ႈၽူႈတူင်ႉၼိုင်ပိူဝ်ႈတႃႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းတင်း လၢႆ တေမီးသုၼ်ႇလႆႈၻီႊမွၵ်းၶရေႊသီႊ၊ သုၼ်ႇလႆႈၽဵင်ႇပဵင်း၊ သုၼ်ႇလႆႈၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇႁင်းၶေႃ၊ ၼင်ႇႁိုဝ်တေမီးသုၼ်ႇ လႆႈ ၵေႃႇတင်ႈၸိုင်ႈမိူင်း ႁူမ်ႈတုမ်ၾႄႊၻရိူဝ်ႊလ်(ၸိုၼ်ႈၸၢင်ႇ)လႄႈ ၸင်ႇလႆႈႁပ်ႉႁွင်းၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူးသေ ႁွင်ႉမွၵ်ႇ ၵႂႃႇမွပ်ႈပၼ်သူး/ရၢင်းဝလ်း- ၼႆယဝ်ႉ။

ငဝ်ႈငုၼ်းၻီႊမွၵ်းၶရေႊသီႊၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး (SNLD)ၼႆႉ ႁဵတ်းသၢင်ႈမႃးၵၢၼ်ၻီႊမွၵ်းၶရေႊသီႊ၊ ၵၢၼ်သုၼ်ႇလႆႈၽဵင်ႇပဵင်း၊ ၵၢၼ်ၵေႃႇတင်ႈၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၸိုၼ်ႈၸၢင်ႇ။ ယွၼ်ႉၼၼ် ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းၵႂႃႇၸိုင်ႈမိူင်းဢမႄႊရိ ၶိူဝ်ႊၼႆႉ ဢၼ်ပဵၼ်သိုၵ်းသိူဝ်ၵၼ်ယူႇၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ပိူဝ်ႈတႃႇဢဝ်လၢႆးၵၢၼ်မိူင်း ၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃၵၢၼ်မိူင်း။ ၾၢႆႇၼိုင်ႈ ၵေႃႈ ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈၵေႃႈဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းၵႂႃႇဝဵင်းလူင်ၼိဝ်ႊယွၵ်ႉ၊ ပိူဝ်ႈတႃႇၵႂႃႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ၵုမ်လူင်ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈၽွမ်ႉ ႁူမ်ႈ (UN) ၊ ဢၼ်ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူးၵႂႃႇၶၢဝ်းတၢင်းပွၵ်ႈၼႆႉ ၸွမ်ၸိုင်ႈတဵင်းၸဵင်ႇၵေႃႈ ဢဝ်ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူးသႂ်ႇဝႆႉ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းၸွမ်းမၼ်းၸဝ်ႈ-ၼႆယဝ်ႉ။

ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၾၢႆႇၸွမ်ၸိုင်ႈၵေႃႈယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပႃးၼႂ်းၵၢၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းလႅၵ်ႈလၢႆႈၸူး လွၵ်းပိူင်ၻီႊမွၵ်းၶရေႊသီႊ၊ ပိူဝ်ႈတႃႇသိုပ်ႇႁဵတ်းၵၢၼ်ၵႂႃႇထႅင်ႈတၢင်းၼႃႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ယူႇတီႈၸွမ်ၸိုင်ႈတဵင်းၸဵင်ႇယိုၼ်ႈ မိုဝ်းၸူးႁူဝ်ႈပဝ်ႈၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူးဝႆႉ။

ငဝ်ႈငုၼ်းၻီႊမွၵ်းၶရေႊသီႊၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး (SNLD)ၼႆႉ ၼင်ႇႁိုဝ်မိူင်းမၢၼ်ႈတေလႅၵ်ႈလၢႆႈၸူး ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၾႄႊၻ ရိူဝ်ႊလ် ဢၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈတဵင်းၸဵင်ႇဢွၼ်ႁူဝ်လႅၵ်ႈလၢႆႈလႄႈသင်၊ ၼင်ႇႁိုဝ်ဢႃႇၼႃႇငဝ်ႈငုၼ်း ဢၼ်ၵုမ်းၵမ်ဝႆႉတီႈလဵဝ် ပေႃးတေလူတ်းယွမ်းၵႂႃႇၼၼ်ႉလႄႈသင်၊ သွၼ်ႇဝႃႈပဵၼ်ႁႅင်းၵမ်ႉဢီးဢၼ်ၼိုင်ႈ။ ၼင်ႇႁိုဝ်မိူင်းမၢၼ်ႈပေႃးတေၵတ်းယဵၼ် လီမႃးလိူဝ်ၵဝ်ႇၼၼ်ႉ ၼွၵ်ႈၼိူဝ်သေၵၢၼ်ငၢၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈယဝ်ႉ ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်းၻီႊမွၵ်းၶရေႊသီႊၵေႃႈလီ၊ ၵၢၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၵေႃႈလီ၊ ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈ တၢင်ႇမူႇတၢင်ႇၸုမ်းၵေႃႈလီ၊ ယူႇတီႈႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) တေသၢၼ် မိုဝ်းသေႁဵတ်းသၢင်ႈၵႂႃႇ- ၼႆယဝ်ႉ။