ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈထႆးၶဝ်ႈၸွႆႈ/ တိၺွပ်းၼၢင်းယိင်းၸိူဝ်းၶၢႆတူဝ် ၼပ်ႉႁူဝ်သိပ်း တီႈၸႄႈတွၼ်ႈၵၢၼ်းၵျၼၿူႊ ရီး၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ပႃးၼၢင်းယိင်းတႆး ဢႃႇယု 12 ၵူၼ်းမိူင်းၸၢင်၊ ထုၵ်ႇလွၵ်ႇ ၶဝ်ႈၶၢႆတူဝ်မိူင်းထႆး တိတ်းၼီႈ ထုၵ်ႇၶွတ်ႇ ၼပ်ႉႁူဝ်မိုၼ်ႇ။

ႁူင်းပွႆႇႁၢင်ႈသဵင်ထီႊဝီႊ (TV) မိူင်းထႆး ၶၢဝ်ႇ 3 မိတိ ဝၼ်းထိ 09-10/09/12 ဢွၵ်ႇၶၢဝ်ႇဝႃႈ- ဢိင်ၼိူဝ် လႆႈႁပ်ႉ လွင်ႈႁဵၵ်ႈႁွင်ႉယွၼ်း တၢင်းၸွႆႈထႅမ်မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 20/08/12 ပူၼ်ႉမႃးသေ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈထႆး ၾၢႆႇၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉ ၵၢၼ်ၵႃႉၵူၼ်း (ATN) ၶဝ်ႈၵူတ်ႇထတ်း ႁၢၼ်ႉဢၢပ်ႇ/ဢူပ်ႇ/ၼူတ်ႈ ၿမ်းရုင်းရတ်ႉ သဵၼ်ႈ တၢင်းမႄႈၼမ်ႉၶႂႄး ၸႄႈတွၼ်ႈၵၢၼ်းၵျၼၿူးရီး၊ ၸွႆႈထႅမ်/တိလႆႈၼၢင်းယိင်းၸိူဝ်း ၶၢႆတူဝ် (မႄႈမွၵ်ႇယႃႈ) တင်းမူတ်းတီႈႁၢၼ်ႉ 41 ၵေႃႉ၊ ၼႂ်းၼႆႉပႃးၼၢင်းယိင်းဢႃႇယုပႆႇတဵမ် 18 ပီ 14 ၵေႃႉ၊ ၵေႃႉတုၵ်းယွၼ်း တၢင်း ၸွႆႈထႅမ်ပွၵ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ၼၢင်းယိင်းတႆး ဢႃႇယု 17 ၵေႃႉၼိုင်ႈ၊ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းယွင်း ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်း တုင်- ၼႆယဝ်ႉ။

ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈထႆးသိုပ်ႇၵႂႃႇၵူတ်ႇတီႈႁိူၼ်း ၵျေႉဢၢမ်း (မႄႈလဵင်ႉၸဝ်ႈၶွင်ႁူင်းဢၢပ်ႇ/ဢူပ်ႇ/ၼူတ်ႈ) လႆႈႁၼ်ဝႃႈ မီးၽၵ်းတူၶႅင်းလဵၵ်း သီၶဵဝ်ဢိုတ်းဝႆႉၶႅမ်ႉလႅပ်ႈ၊ တၢင်းၼႂ်းမီးၼၢင်းယိင်းမွၵ်ႈၼပ်ႉႁူဝ်သိပ်း ၵေႃႉ၊ တၢင်းၼႃႈ ပဵၼ်ၼၢင်းယိင်းမႃးမႂ်ႇဢႃႇယု ဢမ်ႇထိုင် 18 ပီ၊ တၢင်းလင်ပဵၼ်ၼၢင်းယိင်းၸိူဝ်းမႃး ႁိုင်သေ မီးၵူၼ်းၵုမ်းဝႆႉ ဢမ်ႇပၼ်ၽၢတ်ႇတႃ၊ ပေႃးၵၢင်ၶမ်ႈမႃးၵေႃႈမီးလူတ်ႉၵႃး မႃးႁပ်ႉၵႂႃႇႁဵတ်း ၵၢၼ်၊ ၼၢင်းယိင်းၸိူဝ်းၼႆႉ ဢမ်ႇလႆႈၵႂႃႇတၢင်းလႂ်၊ လွင်ႈၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းဝႆ ၶွင်ၸႂ်ႉသွႆၵေႃႈ ပဵၼ်မႄႈလဵင်ႉၸတ်းႁႃ မႃးပၼ်၊ တီႈႁဵတ်း ၵၢၼ် ၵေႃႈမီးၵွင်ႈထၢႆႇႁၢင်ႈတူင်ႉၵမ်းသိုဝ်ႈသေ မီးၵၢၼ်ပႂ်ႉတူၺ်းၸွမ်းလွင်ႈတူင်ႉၼိုင် ၼၢင်းယိင်းၶၢႆတူဝ်ၶဝ်ယူႇ- ၼႆယဝ်ႉ။

ၼၢင်းယိင်းၵူၼ်းမိူင်းယွင်းၵေႃႉၸႅင်ႈၵႂၢမ်းလၢတ်ႈဝႃႈ- ထုၵ်ႇၼၢႆးၼႃႈ/ၵူၼ်းႁဵတ်းၶဵဝ်ပၼ်ဢွၼ်ဢဝ် မၼ်းၼၢင်း လုၵ်ႉမိူင်းယွင်း ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းတုင် ၶဝ်ႈမိူင်းထႆးတၢင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းသေ-မႄႈသၢႆ။ တူဝ်ၵဝ်ႇ ဢမ်ႇႁူႉဝႃႈ တေထုၵ်ႇလွၵ်ႇမႃးၶၢႆတူဝ်၊ ၽိူဝ်ႇမႃးထိုင်ၸႄႈ တွၼ်ႈၵၢၼ်းၵျၼၿူးရီးၵေႃႈ ၺႃးမႄႈလဵင်ႉ (ၵျေႉဢၢမ်း)တဵၵ်းၸႂ်ႉ ၵိၼ်ယႃႈယႃလူတ်းတၢင်းပီးသေ ပႂ်ႉဝၼ်းပိုတ်ႇပၢၼ်သၢဝ်၊ တူဝ်ၵဝ်ႇၺႃးပိုတ်ႇ ပၢၼ်သၢဝ် ၵႃႈၶၼ် 20,000 ဝၢတ်ႇ၊ ၵူၺ်းၵႃႈၼႂ်းငိုၼ်း 2 မိုၼ်ႇဝၢတ်ႇၼၼ်ႉ မၼ်းၼၢင်းဢမ်ႇလႆႈသေ ဝၢတ်ႇ၊ ၵွပ်ႈသင်ၵေႃႈဢမ်ႇႁူႉ၊ ဢၼ်လႆႈတုၵ်းယွၼ်းတၢင်းၸွႆႈထႅမ်ၼႆႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၶႂ်ႈပွၵ်ႈမိူဝ်းႁိူၼ်း- ဝႃႈၼႆ။

ႁွင်ႈၶၢတ်ႈတီႈဢၼ်ၼၢင်းယိင်းၶၢႆတူဝ်ယူႇသဝ်းၼၼ်ႉ တၢင်းလင်ႁဵတ်းဝႆႉၽၵ်းတူ/ႁူးပွင်ႇ ပိူဝ်ႈတႃႇပၢႆႈ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈပလိၵ်ႈၶဝ်ႈ ၵူတ်ႇထတ်း။ ပေႃးလႆႈငိၼ်းၶေႃႈၵႂၢမ်းဢၼ်ပဵၼ်ၵႂၢမ်းလပ်ႉဝႃႈ “ၵိၼ်ၶဝ်ႈ” ၼႆၸိုင် ဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈႁင်းၽႂ်မၼ်း- ၼႆယဝ်ႉ။

ၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇတွင်ႈထၢမ်ၼၢင်းယိင်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ တွပ်ႇဝႃႈမီးဢူၺ်းၵေႃႉၶဝ်ထုၵ်ႇၵုမ်းၶင်ယူႇၼႂ်းႁွင်ႈလိုဝ်ႈ သဝ်း 15 ၵေႃႉ တီႈသဵၼ်ႈ တၢင်းၽတ်ႉထၼႃးၵၢၼ်။ ပလိၵ်ႈၵေႃႈၶဝ်ႈၵႂႃႇၸွႆႈလိူဝ်ၵူတ်ႇထတ်းတီႈႁွင်ႈ ၼၼ်ႉ လႆႈႁၼ်ၶတ်းသေႃးဝႆႉတၢင်းၼွၵ်ႈသေ တၢင်းၼႂ်း မီးၼၢင်းယိင်းထုၵ်ႇၵုမ်းၶင်ဝႆႉ 5 ၵေႃႉ။ ၸိူဝ်းၶဝ် တင်းမူတ်း ယွမ်းႁပ်ႉဝႃႈ ဢႃႇယုပႆႇထိုင် 15 ပီသေၵေႃႉ၊ တွင်ႈထၢမ်ၸိူဝ်းၶဝ်လႆႈႁူႉ ဝႃႈမီးၼၢင်းယိင်းၵေႃႉ ၼိုင်ႈ ဢႃႇယုတိုၵ်ႉလႆႈ 12 ပီၵူၺ်း၊ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းၸၢင် (ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းသူႈ) ၸိုင်ႈတႆး။

ၼၢင်းယိင်းဢႃႇယု 14 ပီၵေႃႉၼိုင်ႈယွမ်းႁပ်ႉဝႃႈ မႃးႁဵတ်းၵၢၼ်တီႈၼႆႈပႆႇထိုင် 3 လိူၼ်၊ တိတ်းၼီႈၶွတ်ႇဝႆႉ 7 မိုၼ်ႇဝၢတ်ႇ၊ ၸႅၵ်ႇပဵၼ် ၵႃႈဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းလုၵ်ႉမိူင်းတႆးၶဝ်ႈမိူင်းထႆး 40,000 ဝၢတ်ႇ၊ ၵႃႈႁၢင်ႈၶိူင်ႈၶူႈၼင် ႁႂ်ႈႁၢင်ႈလီၼိုင်ႈၵေႃႉ 15,000 ဝၢတ်ႇ၊ ၵႃႈႁဵတ်းဝႂ် ဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းၵေႃႉလႂ် 15,000 ဝၢတ်ႇ။

ဢွၼ်ႇယိင်းဢႃႇယု 12 လၢတ်ႈတီႈၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇထႆးဝႃႈ- ထုၵ်ႇၵူၼ်းႁဵတ်းၶဵဝ်(ၼၢႆးၼႃႈ)လွၵ်ႇမႃးၶၢႆတူဝ် မိူင်းထႆး၊ ၸူဝ်းမႃးႁဵတ်းၵၢၼ် ၼႂ်းသူၼ်မၢၵ်ႇမႆႉ၊ ႁၢၼ်ႉဢႃးႁၢရ်၊ ၽိူဝ်ႇမႃးထိုင်သမ်ႉၺႃးၵုမ်းၶင်တဵၵ်းႁႂ်ႈ ၶၢႆတူဝ်။ လိူတ်ႈႁူဝ်သၢဝ်တိုၵ်ႉတူၵ်းမိူဝ်ႈ 3 လိူၼ်ပူၼ်ႉမႃးၵူၺ်း၊ ဢွၼ်ၼႃႈၼႆႉဢမ်ႇယၢမ်ႈႁူႉလွင်ႈၸွမ်းၵႃႇ မၵၼ်မႃး၊ ထုၵ်ႇပိုတ်ႇႁူဝ်သၢဝ်(သုမ်းပၢၼ်သၢဝ်)ၵႂႃႇမိူဝ်ႈၼိုင်ႈလိူၼ်ပူၼ်ႉမႃး၊ ယူႇၼႂ်းႁွင်ႈတီႈၵုမ်းၶင်ၼၼ်ႉ မၢင်ဝၼ်း ၵေႃႈဢမ်ႇလႆႈၵိၼ်ၶဝ်ႈ၊ မၢင်ပွၵ်ႈလႆႈၵိၼ်ၶဝ်ႈသွႆးဢေႃႇတေႃႇ (မႃးမ)၊ ၶဝ်ႈသွႆးမႃးမၼႆႉ ၵေႃႈလူၵ်ႈ ၼမ်ႉလိပ်း သေၵိၼ်၊ ယူႇပႂ်ႉၼႂ်းႁွင်ႈသေမီးလူတ်ႉမႃးႁပ်ႉၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ်။ ပေႃးၽႂ်ဢမ်ႇႁဵတ်းၵၢၼ်ၵေႃႈ လႆႈထုၵ်ႇလွၵ်ႇ ငိုတ်ႈ ဝႃႈတေၺႃးသူင်ႇၵႂႃႇၶၢႆမိူင်းမလေးသျိူဝ်ႊ- ၼႆယဝ်ႉ။

ၸုမ်းသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇထႆးၼပ်ႉသွၼ်ႇ/ႁၼ်ဝႃႈ- ဢွၼ်ႇယိင်းဢွၼ်ႇဢႃႇယု 12 ၵေႃႉၼႆႉယင်းပႆႇမီးၼႃႈဢူၵ်း (ၼူမ်း) လႄႈယင်းပႆႇသႂ်ႇ သိူဝ်ႈပိတ်း။ ၸွမ်းၼင်ႇမၼ်းၼၢင်းပဵၼ်ၼီႈၶွတ်ႇဝႆႉ 70,000 ဝၢတ်ႇၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ် ၵႃႈတူဝ်သေတၵ်းလႆႈႁပ်ႉၶႅၵ်ႇ (ၼွၼ်းၸွမ်းၵူၼ်း ၸၢႆး)မွၵ်ႈ 1,400 ပွၵ်ႈ ၸင်ႇပေႇၼီႈလႆႈ။

ၼၢင်းယိင်းၸိူဝ်းထုၵ်ႇတိၺွပ်း/ၸွႆႈထႅမ်ၶဝ်လၢတ်ႈဝႃႈ- ယင်းမီးဢူၺ်းၵေႃႉၶဝ်ထႅင်ႈ 16 ၵေႃႉ ၺႃးႁွင်ႉ ၸူဝ်း ၵႂႃႇႁၢင်ႈၶိူင်ႈၶူႈၼင်၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉမီးၼၢင်းယိင်းၸၢဝ်းၵမ်ႇပူးၶျႃး ဢႃႇယု 15 ပီ 2 ၵေႃႉ တိုၵ်ႉပႂ်ႉပိုတ်ႇ ပၢၼ်သၢဝ်ယူႇ။ ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ယူႇတီႈသိုဝ်ႇထႆး တိုၵ်းသူၼ်းထိုင်ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းထႆးဝႃႈ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼၢင်းယိင်းၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်လုၵ်ႈလၢင်းတူဝ်ၵဝ်ႇၸိုင်တူဝ်ၵဝ်ႇတေ တိူဝ်ႉၸႂ်ၵႃႈႁိုဝ်- ၼႆယူႇ။