သိုၵ်းထႆးၶိုၼ်ႈယႃႉႁိူၼ်းၵူၼ်းၼိူဝ်လွႆတႆးလႅင်း၊ လၢတ်ႈဝႃႈ ပူၼ်ႉပႅၼ်ၶဝ်ႈလိၼ်ထႆး။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၾၢႆႇသိုၵ်း တႆးဝႃႈ ပေႃးဢဝ်ၸွမ်းၽႅၼ်ႇတီႈဢိင်းၵလဵတ်ႈႁပ်ႉႁွင်းဝႆႉမီးၼႂ်း လိၼ်တႆး။

လႅင်ႇၶၢဝ်ႇၵူၼ်းၼိူဝ်လွႆတႆးလႅင်းလၢတ်ႈဝႃႈ- တင်ႈတႄႇဝၼ်းထိ 19/08/12 မႃး သိုၵ်းထႆး ၼႂ်းၼႃႈလိၼ် မႄႈႁွင်ႈသွၼ်၊ ၶိုၼ်ႈမိူဝ်းယႃႉႁိူၼ်းယေးၼိူဝ်လွႆတႆးလႅင်း ငဝ်ႈၸိုင်ႈၶွင်တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ၸိူဝ်းယူႇၾၢႆႇတူၵ်းတၢင်း ဢၼ်ၾၢႆႇ ထႆးဝႃႈ ႁဵတ်းႁိူၼ်းယေးပူၼ်ႉပႅၼ်ၶဝ်ႈၼႂ်းလိၼ်ထႆး၊ တေႃႇထိုင် မိူဝ်ႈလဵဝ် ယင်းတိုၵ်ႉယႃႉယူႇ။ လင်ႁိူၼ်းၸိူဝ်းတေထုၵ်ႇယႃႉ ၼႆႉ မီးႁိမ်း 20 လင်။

ၸဝ်ႈသီရိ ၽူႈၼမ်းၼႂ်း RCSS လၢတ်ႈဝႃႈ- ႁိူၼ်းယေးၸိူဝ်းထုၵ်ႇယႃႉၼႆႉ သိုၵ်းထႆးၶဝ်ဝႃႈမၼ်းပူၼ်ႉ ပႅၼ်ၶဝ်ႈ ၼႂ်းလိၼ်ထႆး၊ သၼ်လွႆလွႆတႆးလႅင်းၼႆႉ ပေႃးဢဝ်ၽႅၼ်ႇတီႈဢမႄႊရိၵၼ်ႊဝႃႈ ပဵၼ်သၼ်လႅၼ် လိၼ်ၶႅၼ်ႈထႆး-တႆး၊ ပေႃးဢဝ်ၽႅၼ်ႇတီႈ ဢိင်းၵလဵတ်ႈဝႃႈတႄႉ မၼ်းမီးၼႂ်းလိၼ်မိူင်းတႆး၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၾၢႆႇထႆးၶဝ်သမ်ႉဢၢင်ႈဢိင်ဢဝ် ၽႅၼ်ႇတီႈဢၼ်လႂ်သေဝႃႈမၼ်း မီးၼႂ်းၽႅၼ်ႇလိၼ်ၶဝ်တႄႉႁဝ်းဢမ်ႇႁူႉ-ၼႆယဝ်ႉ။

ၽူႈမီးၸၼ်ႉၵေႃႉၼိုင်ႈၼႂ်းၸုမ်းလွႆတႆးလႅင်းလၢတ်ႈဝႃႈ- မိူဝ်ႈႁူဝ်ပီ 2011 သိုၵ်းထႆးၶဝ်လၢတ်ႈမႃးဝႃႈ ႁိူၼ်းယေးၸိူဝ်းယူႇၾၢႆႇ တူၵ်းတၢင်း ၼိူဝ်သၼ်လွႆတႆးလႅင်းၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈၶၢႆႉတင်းသဵင်ႈ၊ ၵွပ်ႈယူႇၼႂ်းလိၼ် ထႆး။ ၵွပ်ႈၼၼ်လႄႈ တႄႇၼႂ်းပီၼႆႉမႃး မိူၼ်ၼင်ႇဝတ်ႉ၊ ႁူင်းႁဵၼ်း၊ ႁူင်းယႃ၊ လင်ႁိူၼ်းၵူၼ်းလၢႆသိပ်း လင်လႆႈၶၢႆႉ ပၼ်ယဝ်ႉ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၸိူဝ်းပႆႇလႆႈၶၢႆႉၼၼ်ႉ ၵိုတ်းဝႆႉ ႁိူၼ်းၸိူဝ်းလင်ယႂ်ႇ ႁဵတ်းဝႆႉၶိူင်ႇၶမ်ႉ ၼၼ်ႉၵူၺ်း။

“ၾၢႆႇလွႆတႆးလႅင်းတုၵ်းယွၼ်းဝႆႉတီႈသိုၵ်းထႆးဝႃႈ ႁိူၼ်းၸိူဝ်းပႆႇလႆႈယႃႉၼၼ်ႉ ယွၼ်းႁႂ်ႈပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈႁပ်ႉ ၶႅၵ်ႇ၊ သိုၵ်းထႆးၵေႃႈ ပၼ်ဢၼုၺၢတ်ႈယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈတႄႇဝၼ်းထိ 19/08/12 ၼႆႉမႃးၾၢႆႇသိုၵ်းထႆးသမ်ႉ မႃးယႃႉပႅတ်ႈ လင်ႁိူၼ်းၸိူဝ်းၵိုတ်း ယူႇဝႆႉ၊ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၵေႃႈတိုၵ်ႉသိုပ်ႇယႃႉယူႇတိၵ်းတိၵ်း” ၽူႈမီးၸၼ်ႉသိုပ်ႇ လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။

ၸဝ်ႈႁၢၼ်လၢဝ်သႅင် ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇ RCSS/SSA လၢတ်ႈဝႃႈ- ႁိူၼ်းၸိူဝ်းၸဝ်ႈၼႃႈတီႈထႆးမႃးယႃႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်ႁိူၼ်းၵဝ်ႇႁၢင်ႉ ႁၢမ်းဝႆႉ ဢၼ်တၢင်း RCSS/SSA တုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈပဵၼ်တီႈႁပ်ႉၶႅၵ်ႇ။ ဢွၼ်တၢင်းၼႆႉ ၵေႃႈမီးၵၢၼ်ယႃႉပႅတ်ႈလင်ႁိူၼ်းၵူၼ်း ၸိူဝ်းႁဵတ်းၶဝ်ႈလိုၵ်ႉၵႂႃႇၼႂ်းလိၼ်ထႆး 2 တီႈ၊ တီႈၼိုင်ႈပဵၼ်ႁိူၼ်း ၵူၼ်းပၢႆႈၽေး၊ တီႈၼိုင်ႈပဵၼ်ႁိူၼ်းၼႃႈႁိူၼ်းၵူၼ်းသိုၵ်း။ ဢွင်ႈတီႈၸိူဝ်းယႃႉၵမ်းၼႆႉၵေႃႈ ႁူႉဝႃႈပဵၼ် ၼႂ်းလိၼ်ထႆး ယူႇၼႆသေတႃႉ ၵႃႈပူၼ်ႉမႃးမီးလွင်ႈပွင်ႇၸႂ်ၼိူဝ်ၵၼ်သေယူႇသဝ်းမႃးလႆႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈပူၼ်ႉ မႃးမွၵ်ႈ 2 ပီၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်ထႆးမီးပေႃႇလသီႇ ႁၵ်ႉသႃလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းသေ ဢဝ်ႁိူဝ်းဝိၼ် လဵပ်ႈ ၵူတ်ႇထတ်းတူၺ်းၼမ်ႉလိၼ် ႁိၼ်ၽႃ၊ ႁၼ်ဝႃႈပဵၼ်ၼႂ်းလိၼ်ထႆးလႄႈ ဝၢႆးမႃးၸင်ႇၸႂ်ႉၶၢႆႉဢွၵ်ႇပၼ်မႃး- ဝႃႈၼႆ။

မိူဝ်ႈပီ 2005 ၾၢႆႇသိုၵ်းထႆးတဵၵ်းၸႂ်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈပၢႆႈၽေး လွႆတႆးလႅင်း ၶၢႆႉယဝ်ႉပွၵ်ႈၼိုင်ႈ၊ ၾၢႆႇထႆးဢိင် ဢၢင်ႈဝႃႈ ႁဵတ်းႁိူၼ်း ယေးၶဝ်ႈပူၼ်ႉၼႂ်းလိၼ်ထႆး။ ႁဵတ်းႁႂ်ႈႁိူၼ်းလၢႆသိပ်းလင်၊ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးမွၵ်ႈ 200-300 ၵေႃႉ လႆႈၶၢႆႉၵႂႃႇႁဵတ်းႁိူၼ်းယေး မႂ်ႇထႅင်ႈတၢင်ႇတီႈ။ မိူဝ်ႈၽွင်းၸႂ်ႉၶၢႆႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၶၢဝ်းႁိုဝ်ႉ ၶၢဝ်းၾူၼ်၊ ၵူၼ်းၸိူဝ်းလႆႈၶၢႆႉၶဝ်ထူပ်းတၢင်းတုၵ်ႉယၢၵ်ႈၶၢၼ်ၸႂ် တႄႉတႄႉ။ ၽွင်းၼၼ်ႉ ၸုမ်းတိုၵ်း တေႃႈပိူဝ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း မိူင်းထႆး ၶဝ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇႁၼ်လီၸွမ်းလွင်ႈတၢင်းႁဵတ်းသၢင်ႈ သိုၵ်းထႆး၊ ၵွပ်ႈႁၼ်ဝႃႈပဵၼ်လွင်ႈပူၼ်ႉပႅၼ် သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း-ၼႆယဝ်ႉ။