ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းၵဵင်းတုင် ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွမ်ႊမတီႊတႃႇတုၵ်းယွၼ်းၶိုၼ်းတီႈလိၼ် လႄႈ ႁေႃလူင်ၵဵင်းတုင်
ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းၵဵင်းတုင်လႄႈ ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၾၢႆႇပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း ႁူမ်ႈၵၼ်သေ ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွမ်ႊမတီႊတႃႇ တေၶိုၼ်း ယုၵ်ႉမုၼ်း ၶူၼ်ႉႁႃၶူဝ်းၶွင်ၵဝ်ႇမိူင်းတႆး ၸင်ႇလႆႈၶွတ်ႇၽွတ်ႈဝႆႉၶွမ်ႊမတီႊၸူဝ်ႈၶၢဝ်း တႃႇတေတုၵ်းယွၼ်းၶိုၼ်းတီႈလိၼ်လႄႈ ႁေႃလူင်ၵဵင်းတုင် ႁႂ်ႈလႆႈဢၼုၺၢတ်ႈ တႃႇၵေႃႇသၢင်ႈ ၶိုၼ်းႁႂ်ႈမိူၼ်ႁေႃလူင်လႄႈ တေတုၵ်းယွၼ်းထႅင်ႈလွင်ႈလႆႈလူႉသုမ်း ၵႂႃႇတင်းမူတ်းတင်းသဵင်ႈ ဝႃႈၼႆ။
ဝၼ်းတီႈ 10/06/2017 ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၾၢႆႇပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းလႄႈတင်း ပေႃႈၾႃႉမႄႈမိူင်းၶဝ် ႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်သေ ၸင်ႇလႆႈၶွတ်ႇ ၽွတ်ႈၶွမ်ႊမတီႊ တီႈလုမ်းပႃႇတီႇၵွင်ၸႆး ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းတုင် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း။
ၵႅမ်ၽူႈၼမ်းၼႂ်းၶွမ်ႊမတီႊ လုင်းၸၢႆးသၢမ်တိပ်ႉသိူဝ် လၢတ်ႈဝႃႈ “ မိူဝ်ႈပၢင်ၵုမ်ဝၼ်းတီႈ 23-25 လိူၼ်ဢေႊၿရိူဝ်ႊၼၼ်ႉ ဢၼ်ၸတ်းႁဵတ်းတီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ၼႂ်းပၢင်ဢုပ်ႇၵုမ်ၵၢၼ်မိူင်း ၸၼ်ႉၸႄႈတွၼ်ႈၼၼ်ႉ ၻွၵ်ႊတိူဝ်ႊၸၢႆးသႅင်တိပ်ႉလႄႈ လုင်းၸၢႆးလူင် မိူင်းၶၢၵ်ႇၶဝ်ၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်ဢုပ်ႇလၢတ်ႈတုၵ်းယွၼ်းၶႆႈပႃးပိုၼ်းႁေႃလူင်ၵဵင်းတုင်။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ မီးဝႆႉယူႇ ၶေႃႈ ၵၢင်ၸႂ် ဢၼ်တုၵ်းယွၼ်းၵႂႃႇ 3 ၶေႃႈ မိူၼ် တႃႇတေၵေႃႇသၢင်ႈၶိုၼ်းႁၢင်ႈဢၼ်မိူၼ်ႁေႃလူင်ၵဵင်းတုင်၊ ႁႂ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢဝ်တီႈလိၼ်ၵဝ်ႇႁေႃလူင်ၵဵင်းတုင်ၼၼ်ႉမွပ်ႈပၼ်ၶိုၼ်းၼႂ်းမိုဝ်းၵူၼ်းမိူင်းၵဵင်းတုင်၊ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးလႄႈ ဢၼ်ပဵၼ် ၸဝ်ႈၶွင် ႁေႃလူင်ၵဵင်းတုင်။ ႁေႃဢၼ်ၵိုတ်းဝႆႉ ၼႂ်းမိူင်းတႆး ၶူဝ်းၶွင်ၵဝ်ႇ ၼႂ်းမိူင်းတႆးတင်းမူတ်း တင်းသဵင်ႈၵေႃႈ ႁႂ်ႈၾၢႆႇႁွင်ႇၵၢၼ် ၶူၼ်ႉၶႂႃႉၶူဝ်းၶွင်ၵဝ်ႇၶဝ် ႁႂ်ႈတူၺ်းလူ ၵုမ်းထိင်းဝႆႉပၼ်ပႃး ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈလိၵ်ႈ ဢၼ်တၢင်ႇၵႂႃႇၼႆႉသေ ဢၼ်ပဵၼ်ၽွင်းလူင်ၾၢႆႇမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ထၢမ်ၵႂႃႇတီႈႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇၶူၼ်ႉၶႂႃႉ ဝႃႈ လွင်ႈႁေႃလူင်ၵဵင်းတုင်ၼႆႉ ႁဵတ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ဝႆႉ ပီႈၼွင်ႉၵဵင်းတုင်တုၵ်းယွၼ်းမႃး ၶႂ်ႈၵေႃႇသၢင်ႈၶိုၼ်းႁေႃလူင်ၵဵင်းတုင် ၶႂ်ႈလႆႈ ၶိုၼ်းတီႈလိၼ်ႁေႃလူင်ၵဵင်းတုင်ၸိူဝ်းၼႆႉ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ၾၢႆႇၵူၼ်းမိူင်းသမ်ႉ မီးၶွမ်ႊမတီႊယဝ်ႉႁႃႉၼႆသေ လႆႈငိၼ်းၶၢဝ်ႇၽွင်းလူင်ထၢမ်မႃးၸိူင်ႉၼႆလႄႈ ႁဝ်း ၶႃႈပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းၵဵင်းတုင် ၸင်ႇလႆႈၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွမ်ႊမတီႊ။ ၶွမ်ႊမတီႊဢၼ်လႆႈတၢင်ႇၶိုၼ်ႈမႃးသမ်ႉ သႂ်ႇၸိုဝ်ႈဝႃႈ ၶွမ်ႊမတီႊၾၢႆႇၶူၼ်ႉႁႃၶိုၼ်းၶူဝ်းၶွင်ၵဝ်ႇမိူင်းတႆး ပဵၼ်ၶွမ်ႊမတီႊၸူဝ်ႈၶၢဝ်း” ဝႃႈၼႆ။
ၶွမ်ႊမတီႊဢၼ်လႆႈၶွတ်ႇၽွတ်ႈၵႂႃႇၼႆႉ တင်းမူတ်းမီးၵူၼ်း 17 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵၼ်သေ ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶိုၼ်ႈမႃး၊ ႁူဝ်ပဝ်ႈပဵၼ် လုင်း ၸၢႆးႁွင်ၶမ်း၊ ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈသြႃႇၸၢႆးသႅင်ၶမ်း၊ ၽူးၼမ်းၼႂ်း လုင်းၸၢႆးဝိၼ်းမိၼ်ႉ၊ ၵႅမ်ၽူႈၼမ်းၼႂ်း လုင်းၸၢႆးသၢမ်တိပ်ႉသိူဝ်။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ တေမီးမိူၼ်ၼင်ႇ ၸဝ်ႈသီရိ၊ လုင်းၸၢႆးလူင်၊ ၻွၵ်ႊတိူဝ်ႊၸၢႆးသႅင်တိပ်ႉ၊ လုင်းၸၢႆးယီႈတိပ်ႉဝူင်း၊ လုင်းၸၢႆးလူင်ယီး၊ လုင်းၸၢႆးၼုတ်း၊ လုင်းၸၢႆးသၢမ်တိပ်ႉပုၼ်ႉ၊ ၼၢင်းႁွမ်ၼူၼ်းၶမ်း၊ လုင်းၸၢႆးထေးဢွင်ႇ၊ ၸၢႆးသၢမ်လွတ်ႈ၊ ၸၢႆးၶိတ်ႉဢေး တူဝ် တႅၼ်းတႃႈၵုင်ႈလႄႈ လုင်းၸၢႆးၼုတ်း တူဝ်တႅၼ်းတူၼ်ႈတီး ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။
ယိူင်းဢၢၼ်းတႄႉၵေႃႈ တႃႇၵပ်းသိုပ်ႇၵပ်းသၢၼ်တင်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆးသေ ႁဵတ်းၵၢၼ်ၵႂႃႇ တႃႇတေႁူၺ်းသူၼ်းပီႈၼွင်ႉ ၵူၼ်းမိူင်း ၵဵင်းတုင်သေဢမ်ႇၵႃး ပီႈၼွင်ႉၵဝ်ႈၸႄႈဝဵင်းၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉၵေႃႈ ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းတႆး ပတ်းပိုၼ်ႉ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ တေႁူၺ်းသူၼ်းပႃး ၸိူဝ်ႉႁိူဝ်ႇငိူၼ်ႈၶႆးၸဝ်ႈၾႃႉတႆး ၸိူဝ်းႁွတ်ႈၵႂႃႇမီးဝႆႉၼွၵ်ႈမိူင်းလႄႈသင်၊ ပီႈၼွင်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းတင်းမူတ်းတင်းသဵင်ႈလႄႈသင် တေႁူၺ်းသူၼ်းၵႂႃႇ ဝႃႈၼႆ။
ဝၢႆးလင်ႁူၺ်းသူၼ်းယဝ်ႉၵေႃႈ တေမႄးၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွမ်ႊမတီႊဢၼ်မၼ်ႈၵိုမ်း ယဝ်ႉၵေႃႈ တႃႇတေႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်း တုၵ်းယွၼ်းၵႂႃႇ တႃႇၵေႃႇသၢင်ႈႁေႃလူင်ၸဝ်ႈၾႃႉ။ တႃႇတေၵုမ်းထိင်း ၶူဝ်းၶွင်ၵဝ်ႇႁေႃလူင်ၸဝ်ႈၾႃႉ မိူင်းတႆးၼႆႉ ပဵၼ်ပုၼ်ႈ ၽွၼ်း ၵူၼ်းမိူင်းတႆး ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆးတင်းမူတ်း။ ၼႂ်းၶွမ်ႊမတီႊၼႆႉ ၼင်ႇႁိုဝ်တေပႃးမႃး ၵူၼ်းၼႂ်းမိူင်းတႆး ၵူႈၵေႃႉၵူႈၸၼ်ႉ ထၢၼ်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ တေဢွၼ်ၵၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈၵႂႃႇ ဝႃႈၼႆ။
လုင်းသၢမ်တိပ်ႉသိူဝ် လၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ မိူဝ်ႈၵူႈပွၵ်ႈ ယႃႇပေဝႃႈတေယွၼ်းႁေႃလူင်ၼႆႉၶိုၼ်းလႃႈ ပေႃးလၢတ်ႈၶိူဝ်းၾႅတ်ႊၻရႄႊ ၵူၺ်းၵေႃႈ ယင်းလႆႈၺႃးတီႉၺွပ်းယူႇ မိူၼ်ၼင်ႇပေႃႈၾႃႉမႄႈမိူင်း 3 ၵေႃႉ တုၵ်းယွၼ်း လွင်ႈႁေႃၵဝ်ႇၼႆႉသေ ယၢမ်ႈၺႃး တီႉမႃးယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈဢမ်ႇႁတ်ႉတုၵ်းယွၼ်းမႃး။ ဝၢႆးလင် ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ဝၢၼ်ႈမိူင်းၵေႃႈၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းသဵၼ်ႈတၢင်း ၻီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇ ဢိတ်းဢီႈၼႆသေလႄႈ ၸင်ႇလႆႈဢွၼ်ၵၼ်တႅပ်းတတ်း တႃႇတေႁႃ တုၵ်းယွၼ်းႁေႃလူင်ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။
ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ဢၼ်ပဵၼ်ၵူၼ်းထဝ်ႈၵူၼ်းၵႄႇၶဝ် ပူႇမွၼ်ႇၼၢႆးယႃႈၶဝ်ၵေႃႈ လႆႈသင်ႇဝႆႉ ၵွၼ်ႇမိူဝ်ႈၶဝ်ပႆႇတၢႆ ႁႂ်ႈတုၵ်းယွၼ်း ဢဝ်ၶိုၼ်း ဢၼ်ပဵၼ်ၶူဝ်းၶွင်ၵဝ်ႇ ၸဝ်ႈၾႃႉလူင်ၵဵင်းတုင် ႁႂ်ႈတုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈလႆႈ။ မိူၼ်ၼင်ႇ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢၼ်ၵိူတ်ႇမႃးပႃႈလင် ဝၢႆးလင်ယႃႉၵူၼ်ႇႁေႃလူင်ၵဵင်းတုင်ယဝ်ႉၵေႃႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ဢမ်ႇႁူႉပိုၼ်းသေ လႆႈမႃးတွင်ႈမႃးထၢမ်။ ယဝ်ႉၵေႃႈ ၶိုၼ်းထၢမ်ဝႃႈ ၵွပ်ႈသင်ဢမ်ႇတုၵ်းယွၼ်းၶိုၼ်းႁေႃလူင်ၵဵင်းတုင်။ ၵွပ်ႈၼႆ ၸင်ႇလႆႈမီးလွင်ႈတုၵ်းယွၼ်းမႃးၼင်ႇၼႆ။ ၵွပ်ႈၼႆ လႄႈ ဢၼ်လႆႈတုၵ်းယွၼ်းၵႂႃႇၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ ၶေႃႈၵၢင်ၸႂ်လုင်းသၢမ်တိပ်ႉသိူဝ်ၵေႃႉလဵဝ် မၼ်းပဵၼ်ၶေႃႈၵၢင်ၸႂ်ၼႂ်း မၢၵ်ႇ ႁူဝ်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆးတင်းမူတ်းတင်းသဵင်ႈလႄႈ ၸင်ႈလႆႈၶိုၼ်းၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွမ်ႊမတီႊ တႃႇတေတုၵ်းယွၼ်းၶိုၼ်း ဝႃႈ ၼႆ။
ႁေႃလူင်ၵဵင်းတုင်ၼႆႉ ၶဝ်ႈၵိုၵ်းပိုၼ်းၼႂ်းမိူင်းတႆးဢၼ်ၼိုင်ႈ ပဵၼ်ႁေႃလူင်ဢၼ်ၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇဢၼ်ၼိုင်ႈ ၼႂ်းမိူင်းတႆး။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၶေႃႈၸီႉသင်ႇငဝ်ႈတိူင်းသိုၵ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇ ၸွမ်သိုၵ်းမွင်ႇဢေး ဢၼ်ပဵၼ်ၽူႈၵွၼ်းတပ်ႉမ 77 ၸွမ်သိုၵ်းတႅၵ်ႉသိၼ်ႇ လႆႈၸီႉသင်ႇႁႂ်ႈယႃႉၵူၼ်ႇပႅတ်ႈ ႁေႃလူင်ၵဵင်းတုင် မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 9 လိူၼ်ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊၿိူဝ်ႊ ပီ 1991 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 7:41 မူင်း ။ ဝၢႆးလင်ယႃႉၵူၼ်ႇပင်းႁေႃလူင်ၵဵင်းတုင်ယဝ်ႉ သမ်ႉၶိုၼ်းၵေႃႇသၢင်ႈ ႁူင်းလိုဝ်ႈသဝ်းၵဵင်းတုင်တႅၼ်း သႂ်ႇၼိူဝ်ႁေႃလူင် ၵဵင်းတုင်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
Tags: Culture, News


