ၼႂ်းတိုဝ်ႉတၢင်းႁွတ်ႈၽႅဝ် ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈပွၵ်ႈၵမ်းႁႅၵ်ႈ ၸူဝ်ႈၵေႃႇတင်ႈၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မႃးၼႆႉ ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်း ၶဝ်ႈႁူပ်ႉထူပ်း ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး တီႈတႃႈၵုင်ႈ၊ သွင်ၾၢႆႇ ႁူပ်ႉဢုပ်ႇၵၼ်ၵၢၼ်မိူင်း ၵဵဝ်ႇၵပ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ 3 ၶေႃႈ။

ဝၼ်းတီႈ 12/06/13 (မိူဝ်ႈဝႃး) ဝၢႆးဝၼ်းမွၵ်ႈယၢမ်း 4 မူင်းတေႃႇထိုင် 5 မူင်းပၢႆ (ယၢမ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ) ႁူဝ်ပဝ်ႈၶွင်ႊသီႊ ဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS) ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်းတင်းၸုမ်းၸိူဝ်း လႆႈၶဝ်ႈၵႂႃႇႁူပ်ႉထူပ်း ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး တီႈႁိူၼ်း ႁပ်ႉၶႅၵ်ႇမၼ်းၸဝ်ႈ။ မီးၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး (ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႊတီႊႁူဝ်သိူဝ် SNLD) ၊ ၵႅမ်ၸၢႆးလႃႉဢွင်ႇ၊ ၽူႈၼမ်းၼႂ်း ၸၢႆးၼုတ်း၊ ၵႅမ်ၽူႈၼမ်းၼႂ်းၸၢႆးလဵၵ်ႉ လႄႈၽူႈၶဝ်ႈပႃႊ တီႊၶဝ် ပႂ်ႉႁပ်ႉတွၼ်ႈႁူဝ်ပဝ်ႈ RCSS ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်းသေ ႁူပ်ႉထူပ်းတူင်ႉတၵ်ႉဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်၊  ၼႂ်းတိုဝ်ႉတၢင်း ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်း ႁွတ်ႈၽႅဝ်ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈပွၵ်ႈၵမ်းႁႅၵ်ႈ- ၼႆယဝ်ႉ။

ဢိင်ၼိူဝ်သွင်ၾၢႆႇႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ် မီးၵၢၼ်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်း ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈတေႁဵတ်းႁိုဝ်ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ပၢင်ၵုမ်လူင် ဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈတေဢွၼ်ႁူဝ်ၸတ်းႁဵတ်း ႁၢင်ပီ 2013 (ၽွင်းႁူဝ်ပီ 2014)ၼႆႉ။ ဝၢႆးဢုပ်ႇၵၼ်ယဝ်ႉ လႆႈႁဵတ်းပၢင်သပ်းလႅင်းၸႅင်ႈၶၢဝ်ႇ တီႈႁိူၼ်းႁပ်ႉၶႅၵ်ႇၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး၊ မီးၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇႁူမ်ႈၵၼ် 3 ၶေႃႈ- 1.ပိူဝ်ႈတႃႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ၵုမ်လူင်ႁၢင်ပီ 2013 (ႁူဝ်ပီ 2014)။ 2.ပိူဝ်ႈတႃႇၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃၵူၼ်းမိူင်းတႆး တူၵ်းႁွတ်ႈမိူင်းထႆး။ 3.ပိူဝ်ႈတႃႇပွႆႇပၼ်ၵူၼ်းတူၵ်း ၶွၵ်ႈၵၢၼ်မိူင်း- ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၵဵဝ်ႇၵပ်းၶေႃႈတီႈ 1 ၼၼ်ႉ ဢုပ်ႇဢူဝ်းဝႆႉယူင်ႉၶၢပ်ႈယုၵ်းယၢင်ႇၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈ ပႃႊတီႊႁူဝ်သိူဝ်တင်း RCSS တေႁူမ်ႈၵၼ်ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ် ဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈတဵင်းၸဵင်ႇဢွၼ်ႁဵတ်း သၢင်ႈ/ သိူဝ်ႇတၢင်း ဝႆႉၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ တွၼ်ႈတီႈၵၢၼ်ဢုပ်ႇဢူဝ်း ဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ-ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တေၸတ်းႁႅၼ်းပၼ်ၼႂ်းႁၢင်ပီ 2013 (ႁူဝ်ပီ 2014)ၼႆႉ တေၶဝ်ႈပႃးဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်းၸိူင်ႉႁိုဝ်။ ၼင်ႇႁိုဝ်ပႃႊတီႊတႆး၊ ပႃႊတီႊၸၢဝ်းၶိူဝ်းတၢင်ႇဢၼ် ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆး၊ တပ်ႉသိုၵ်းၸိူဝ်းဢဝ်ငမ်းယဵၼ်ဝႆႉ ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆး၊ တၢင်ႇပႃႊတီႊလႄႈ တၢင်ႇတပ်ႉသိုၵ်းၸိူဝ်းဢဝ်လွင်ႈ ငမ်းယဵၼ်/ၵိုတ်းယိုဝ်းဝႆႉ ၼႂ်းတၢင်ႇၸႄႈမိူင်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ တေႁဵတ်းႁိုဝ်ႁူမ်ႈၵၼ်ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ပၢင်ၵုမ် ၸိူဝ်းၼႆႉ-ၼႆယဝ်ႉ။

ၶေႃႈတီႈ 2 ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းႁူဝ်ပဝ်ႈ RCSS (ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်း) မႃးႁူပ်ႉထူပ်းၸွမ်ၸိုင်ႈတဵင်းၸဵင်ႇ တီႈၼေႇပျီႇတေႃႇသေ ၸွမ်းၼင်ႇ RCSS လႆႈတၢင်ႇလၢတ်ႈဝႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးပၢႆႈၽေးသိုၵ်းၸိူဝ်းၵႂႃႇ တူၵ်းမီးယူႇ တၢင်ႇဝၢၼ်ႈတၢင်ႇမိူင်း၊ ပိူင်လူင်မၼ်းမိူင်းထႆး မီးၼပ်ႉႁူဝ်သႅၼ် (ဢၼ်လႆႈသၢႆမၢႆမီး 5 သႅၼ်၊ ဢၼ်ပႆႇႁူႉလႆႈသေလၢမ်းတူၺ်းတေမီးမွၵ်ႈ 8 သႅၼ်တေႃႇထိုင် 1 လၢၼ်ႉ)။ လွင်ႈၵူၼ်းပၢႆႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ ပူၼ်ႉမႃး မိူဝ်ႈၽွင်းပီ 1996 ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈလူင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းႁဵတ်း တတ်း 4 တတ်းသေ ၵူၼ်းမိူင်းလႆႈပၢႆႈၽေးသိုၵ်းၵႂႃႇ တၢင်းမိူင်းထႆး၊ မၢင်ဝၢၼ်ႈလႆႈၶၢႆႉၵႂႃႇတင်းဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဝ်းတေႁဵတ်းႁိုဝ်ႁူမ်ႈၵၼ်တင်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ သေ ႁွင်ႉၶဝ်ၶဝ်ႈမႃးၶိုၼ်းၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းႁဝ်း ၼႂ်းပီ 2014 ၊ ႁႂ်ႈၶဝ်ၸၢင်ႈမႃးၶိုတ်းတၼ်းဢၼ်တၢင်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၵဵပ်းသၢႆမၢႆၵူၼ်းၵိုၵ်းမိူင်း၊ တေႁဵတ်းႁိုဝ်ႁႂ်ႈၶဝ်ပေႃးမီးဝႂ်ၵိုၵ်းတူဝ် (မၢတ်ႈပူင်ႇတိၼ်ႇ) ။ ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉ တေႁဵတ်းႁိုဝ်တမ်း ဝၢင်းပၼ်တီႈယူႇသဝ်းၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းပၢႆႈၶဝ်ႈမိူင်းထႆး၊ ၵွပ်ႈဝႃႈပေႃးပၢႆႈၵႂႃႇၵေႃႈပဵၼ်ဝၢၼ်ႈႁၢမ်း မိူင်းႁၢမ်းၸိူဝ်းၼႆႉ တေႁဵတ်းႁိုဝ်ႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်းႁူမ်ႈတင်းလူင်ပွင် ၸိုင်ႈၶဝ်ၵႂႃႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၶေႃႈတီႈ 3 ၼင်ႇႁိုဝ်ၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈယွၼ်ႉတၢင်းၽိတ်းၵၢၼ်မိူင်း၊ ဢမ်ႇဝႃႈၵၢၼ်သိုၵ်း ၸိူဝ်းပဵၼ်လုၵ်ႈ ၸုမ်း တပ်ႉသိုၵ်းဢၼ်ဢဝ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ်၊ ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းထုၵ်ႇမၢပ်ႇၽၢမ်းဝႃႈၽိတ်းမၢႆမီႈ 17/1 ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁႂ်ႈၶဝ် ပေႃးလွတ်ႈဢွၵ်ႇမႃးၽႂ်းၽႂ်းၼၼ်ႉ တေႁဵတ်းႁိုဝ်ႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ် တုၵ်းယွၼ်းတီႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ- ၼႆယဝ်ႉ။

ပၢင်ၵုမ်လူင်ႁၢင်ပီ 2013 (ၽွင်းႁူဝ်ပီ 2014)ၼႆႉ ပဵၼ်ပၢင်ၵုမ်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈတေဢွၼ် ႁူဝ်ၸတ်းႁဵတ်း။ ပၢင်ၵုမ်ၼႆႉတေပႃးၵူႈၾၢႆႇၾၢႆႇ ပႃးၸဵမ်ၵူၼ်းမိူင်း- ၼႆယဝ်ႉ။  ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉသေ ႁဝ်းၶႃႈတေ ႁဵတ်းႁိုဝ်/ႁူမ်ႈၵၼ်ၶဝ်ႈပႃး၊ တၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း တင်းတၢင်ႇတပ်ႉသိုၵ်းၸိူဝ်းၼႆႉ တေႁဵတ်းႁိုဝ်ႁူမ်ႈၵၼ်ၶဝ်ႈပႃး၊ လႆႈမႃး ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်တူၺ်း ၵဵဝ်ႇၵပ်းတၢင်းႁၼ်ထိုင်သွင်ၾၢႆႇ- ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၼႂ်း RCSS/SSA ၸဝ်ႈၼိုင်ႈလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။